PEZKUWICHAINDIJITAL KURDISTAN NEWS 15 HEZÎRAN 2026 · DUŞEM
Gündem Dünya
Dünya

Çin'de devlet onaylı Kürtçe bölümü ilk kez öğrenci alıyor
Pekin Yabancı Diller Üniversitesi'nde açılan Kürt Dili ve Edebiyatı bölümüne Çin Eğitim Bakanlığı resmî onay verdi. İlk yıl için 11 öğrenci kayıt yaptırdı; program dört yıl sürecek ve Soranî ile Kurmancî birlikte okutulacak.

Çin'de devlet onaylı Kürtçe bölümü ilk kez öğrenci alıyor

Pekin Yabancı Diller Üniversitesi'nde açılan Kürt Dili ve Edebiyatı bölümüne Çin Eğitim Bakanlığı resmî onay verdi. İlk yıl için 11 öğrenci kayıt yaptırdı; program dört yıl sürecek ve Soranî ile Kurmancî birlikte okutulacak.

PEKİN — Çin'in başkentindeki Pekin Yabancı Diller Üniversitesi'nde açılan Kürt Dili ve Edebiyatı bölümü, Çin Eğitim Bakanlığı'nın resmî onayının ardından ilk öğrencilerini kabul etti. Bölüm, Kürtçenin Çin'de ilk kez devlet onaylı bir lisans programı olarak okutulacağı anlamına geliyor.

Rûdaw ve Kurdistan24'ün aktardığına göre ilk akademik yıl için 11 öğrenci kayıt yaptırdı. Bölümün yıllık kontenjanının 10 ila 20 öğrenci arasında olması bekleniyor.

Program dört yıl sürecek. Öğrenciler ilk üç yıl Soranî, dördüncü yıl ise Kurmancî okuyacak; böylece mezunların Kürtçenin iki büyük lehçesine birlikte hâkim olması amaçlanıyor. Haberlerde bölümün, üniversitenin 103'üncü yabancı dil bölümü olduğu belirtiliyor.

Bölümün açılmasında başlıca ortak ve eşgüdüm kurumu Selahaddin Üniversitesi-Hewlêr. Üniversitenin rektörü Dr. Kamaran Yûnis ile Çin'in Hewlêr Başkonsolosu Liu Jun, sürecin yürütülmesinde adı geçen isimler arasında. Selahaddin Üniversitesi sözcüsü Saman Abdullah da bölüme ilişkin açıklamalarda bulundu.

Kurdistan24'ün aktardığına göre Pekin Yabancı Diller Üniversitesi bünyesinde Kürtçe çalışmaları 2017'den bu yana yürütülüyordu; bu yılki gelişme, çalışmanın Eğitim Bakanlığı onaylı bir lisans programına dönüşmesi anlamına geliyor.

İlişki tek yönlü değil. Selahaddin Üniversitesi, 2019'da Irak'ta ve Kurdistan Bölgesi'nde Çince eğitimi veren tek bölümü açmıştı.

Kürtçenin bir devlet üniversitesinde resmî programa dönüşmesi, dilin akademik statüsü açısından sembolik olduğu kadar pratik bir adım. Kürtçe üzerine çalışan çevirmen, diplomat ve araştırmacıların yetişeceği bir kanal, bugüne kadar ağırlıklı olarak Avrupa üniversitelerinde açılmıştı.

Bununla birlikte ölçek küçük: ilk yıl on bir öğrenci, yıllık kontenjan en fazla yirmi. Programın Kürtçenin uluslararası görünürlüğüne katkısı, önümüzdeki yıllarda kaç mezun vereceğine ve bu mezunların hangi alanlarda çalışacağına bağlı olacak.

Li Çînê para Kurdî ya bi pejirandina dewletê cara yekê xwendekaran dipejirîne

Wezareta Perwerdeyê ya Çînê bi fermî pejirandin da para Ziman û Wêjeya Kurdî ku li Zanîngeha Zimanên Biyaniyan a Pekînê hatibû vekirin. Ji bo sala yekê 11 xwendekaran navê xwe tomar kir; bername dê çar salan berdewam bike û Soranî û Kurmancî dê bi hev re werin xwendin.

PEKÎN — Para Ziman û Wêjeya Kurdî ku li Zanîngeha Zimanên Biyaniyan a Pekînê ya li paytexta Çînê hatibû vekirin, piştî pejirandina fermî ya Wezareta Perwerdeyê ya Çînê xwendekarên xwe yên yekê pejirandin. Ev par tê wê wateyê ku cara yekê ye Kurdî li Çînê wekî bernameyeke lîsansê ya bi pejirandina dewletê tê xwendin.

Li gorî nûçeyên Rûdaw û Kurdistan24ê, ji bo sala yekê ya akademîk 11 xwendekaran navê xwe tomar kir. Tê bendewarkirin ku jimara salane ya xwendekarên vê parê di navbera 10 û 20î de be.

Bername dê çar salan berdewam bike. Xwendekar dê sê salên yekê Soranî û sala çarê jî Kurmancî bixwînin; bi vê yekê tê armancxistin ku derçûyî fêrî herdû zaravayên mezin ên Kurdî bibin. Li gorî nûçeyan, ev par dibe para 103an a zimanên biyaniyê li vê zanîngehê.

Di vekirina vê parê de saziya sereke ya hevkar û hevaheng Zanîngeha Selahedîn-Hewlêr e. Rektorê zanîngehê Dr. Kamaran Yûnis û Konsolosê Giştî yê Çînê li Hewlêrê Liu Jun di nav navên ku di birêvebirina vê yekê de cih girtine de ne. Berdevkê Zanîngeha Selahedîn Saman Ebdullah jî di derbarê vê parê de daxuyanî dan.

Li gorî nûçeya Kurdistan24ê, xebatên zimanê Kurdî li Zanîngeha Zimanên Biyanî ya Pekînê ji sala 2017an ve dihatin kirin; geşedana îsal tê wê wateyê ku ev xebat veguhetiye bernameyeke lîsansê ya bi pejirandina Wezareta Perwerdeyê.

Ev peywendî ne tenê aliyek e. Zanîngeha Selahedîn di sala 2019an de li Îraqê û Herêma Kurdistanê yekem beş ji bo hînbûna zimanê Çînî vekiribû.

Veguhastina Kurdî bo bernameyeke fermî li zanîngeheke dewletê, ji bo pîvana akademîk a zimanê Kurdî gaveke sembolîk û di heman demê de karkir e. Kanala ku wergêr, dîplomat û lêkolînerên li ser Kurdî dixebitin tê de werin perwerdekirin, heta niha piranî li zanîngehên Ewropayê dihat vekirin.

Lê belê, hejmar piçûk e: di sala yekem de yanzdeh xwendekar hene û pişka salane herî zêde bîst xwendekar e. Beşdariya vê bernameyê bo naskirina navneteweyî ya Kurdî, dê li gorî hejmara derçûyên di salên bê de û qadên ku ew dê tê de bixebitin diyar bibe.

بۆ یەکەم جار بەشێکی فەرمیی زمانی کوردی لە چین دەست بە وەرگرتنی خوێندکاران دەکات

وەزارەتی پەروەردەی چین ڕەزامەندیی فەرمیی لەسەر بەشی زمان و ئەدەبی کوردی لە زانکۆی خوێندنی بیانییەکانی پەکین دا. بۆ ساڵی یەکەم ١١ خوێندکار تۆمار کراون؛ بەرنامەکە چوار ساڵ دەخایەنێت و هەردوو شێوەزاری سۆرانی و کورمانجی پێکەوە دەوترێنەوە.

پەکین — بەشی زمان و ئەدەبی کوردی لە زانکۆی خوێندنی بیانییەکانی پەکین لە پایتەختی چین، دوای وەرگرتنی ڕەزامەندیی فەرمیی وەزارەتی پەروەردەی چین، یەکەم کۆمەڵەی خوێندکارانی وەرگرت. ئەم بەشە بەو مانایەیە کە بۆ یەکەم جار لە چین، زمانی کوردی وەکو بەرنامەیەکی فەرمیی بەکالۆریۆسی باوەڕپێکراو دەخوێندرێت.

بەپێی زانیارییەکانی ڕووداو و کوردستان٢٤، بۆ ساڵی یەکەمی خوێندن ١١ خوێندکار تۆمار کراون. چاوەڕوان دەکرێت ڕێژەی ساڵانەی وەرگرتن لەنێوان ١٠ بۆ ٢٠ خوێندکاردا بێت.

بەرنامەی خوێندنەکە چوار ساڵ دەخایەنێت. خوێندکاران لە سەردەمی سێ ساڵی یەکەمدا شێوەزاری سۆرانی و لە ساڵی چوارەمدا شێوەزاری کورمانجی دەخوێنن؛ بەم شێوەیە ئامانج ئەوەیە دەرچووان شارەزاییان لە هەردوو شێوەزارە سەرەکییەکەی زمانی کوردیدا هەبێت. لە هەواڵەکاندا ئاماژە بەوە کراوە کە ئەمە ١٠٣یەمین بەشی زمانی بیانییە لەو زانکۆیەدا.

دەزگای سەرەکیی هاوبەش و هەماهەنگکار بۆ کردنی ئەم بەشە، زانکۆی سەلاحەدین-هەولێرە. د. کامەران یونس سەرۆکی زانکۆ و لیو جون قونسوڵی گشتیی چین لە هەولێر لەنێو ئەو کەسایەتییانەدان کە ناویان لە بەڕێوەبردنی ئەم پرۆسەیەدا هاتوو. سامان عەبدوڵڵا وتەبێژی زانکۆی سەلاحەدینیش لێدوانی دەربارەی ئەم بەشە داوە.

بەپێی زانیارییەکانی کوردستان٢٤، ڕشتەی خوێندنی کوردی لە زانکۆی پەکین بۆ زمانە بیانییەکان لە ساڵی ٢٠١٧ەوە بەردەوام بوو؛ پێشکەوتنی ئەمساڵ بە واتای بوونی ئەم هەوڵەیە بە بەرنامەیەکی بەکالۆریۆس کە لەلایەن وەزارەتی پەروەردەوە پەسەند کراوە.

پەیوەندییەکە تەنها لە یەک لایەنەوە نییە. زانکۆی سەلاحەدین لە ساڵی ٢٠١٩دا تاقە بەشی خوێندنی زمانی چینی لە عێراق و هەرێمی کوردستان کردبووەوە.

بوون بە بەرنامەیەکی فەرمی زمانی کوردی لە زانکۆیەکی دەوڵەتیدا، هەم هەنگاوێکی ئاماژەیییە و هەم کردارەکییە بۆ پێگەی ئەکادیمیی زمانەکە. کەناڵێک کە وەرگێڕ، دیپلۆماتکار و توێژەرانی بوارەکانی زمانی کوردی تێیدا پێدەگەین، تا ئێستا زیاتر لە زانکۆکانی ئەوروپادا کرابوونەوە.

کەواتە قەبارەکەی بچووکە: لە ساڵی یەکەمدا یازدە خوێندکار، ڕێژەی وەرگرتنی ساڵانە زۆرترین بیست کەسە. کاریگەریی بەرنامەکە لەسەر دیاربوونی نێودەوڵەتیی زمانی کوردی، بەستراوەتەوە بەوەی لە ساڵانی داهاتوودا چەند دەرچوو دەدات و ئەم دەرچووانە لە چ بوارێکدا کار دەکەن.

China’s state‑approved Kurdish department admits students for the first time

The Kurdish Language and Literature department opened at Beijing University of Foreign Languages has received official approval from the Chinese Ministry of Education. It enrolled 11 students for the first year; the programme will run for four years and will be taught in both Sorani and Kurmanji.

PEKING — The Kurdish Language and Literature department opened at the Beijing University of Foreign Languages in China’s capital has admitted its first students following official approval from the Ministry of Education. The department means that Kurdish will be taught for the first time in China as a state‑approved undergraduate programme.

According to Rûdaw and Kurdistan24, 11 students enrolled for the inaugural academic year. The department’s annual quota is expected to be between 10 and 20 students.

The programme will run for four years. Students will study Sorani during the first three years and Kurmanji in the fourth year, so that graduates will be proficient in both major Kurdish dialects. Reports note that the department is the university’s 103rd foreign‑language department.

The main partner and coordinating institution in the department’s establishment is Selahaddin University‑Erbil. The university’s rector, Dr. Kamaran Yûnis, and Liu Jun, Consul General of China in Erbil, are among those mentioned in the implementation of the process. Selahaddin University spokesperson Saman Abdullah also made statements about the department.

According to Kurdistan24, Kurdish studies have been conducted at Beijing Foreign Studies University since 2017; this year's development means the work is being turned into a bachelor's program approved by the Ministry of Education.

The relationship is not one-sided. Selahaddin University opened the only department offering Chinese language education in Iraq and the Kurdistan Region in 2019.

The conversion of Kurdish into an official program at a state university is as much a practical step as it is symbolic for the language's academic status. It provides a channel for training translators, diplomats and researchers working on Kurdish, a pathway that until now had been opened mainly at European universities.

However, the scale is small: eleven students in the first year, with an annual quota of at most twenty. The program's contribution to Kurdish's international visibility will depend on how many graduates it produces in the coming years and the fields in which those graduates work.

در چین، اولین بخش رسمی زبان کردی دانشجو می‌پذیرد

دانشکده زبان و ادبیات کردی که در دانشگاه زبان‌های خارجی پکن افتتاح شد، توسط وزارت آموزش چین به‌صورت رسمی تأیید شد. برای سال اول ۱۱ دانشجو ثبت‌نام کردند؛ برنامه چهار ساله خواهد بود و سورانی و کرمانجی به‌صورت مشترک تدریس می‌شوند.

پکن — دانشکده زبان و ادبیات کردی که در دانشگاه زبان‌های خارجی پکن، پایتخت چین، افتتاح شد، پس از تأیید رسمی وزارت آموزش چین، اولین دانشجویان خود را پذیرفت. این بخش به این معنی است که برای اولین بار زبان کردی به‌عنوان برنامه کارشناسی رسمی توسط دولت در چین تدریس می‌شود.

طبق گزارش‌های روداو و کردستان۲۴، برای اولین سال تحصیلی ۱۱ دانشجو ثبت‌نام کردند. انتظار می‌رود ظرفیت سالانه این بخش بین ۱۰ تا ۲۰ دانشجو باشد.

برنامه چهار ساله خواهد بود. دانشجویان در سه سال اول سورانی و در سال چهارم کرمانجی می‌خوانند؛ به‌طوری که فارغ‌التحصیلان به‌طور همزمان به دو گویش بزرگ کردی مسلط شوند. در خبرها اشاره شده است که این بخش، صد و سومین بخش زبان خارجی دانشگاه است.

شریک اصلی و هماهنگ‌کننده این بخش، دانشگاه صلاح‌الدین ـ هولیر است. رئیس دانشگاه، دکتر کاماران یونیس، و کنسول کل چین در هولیر، لیو جون، از افراد نام‌برده در اجرای این فرایند بوده‌اند. سخنگوی دانشگاه صلاح‌الدین، سامان عبدالله نیز اظهاراتی درباره این بخش ارائه داد.

به گزارش Kurdistan24، مطالعات کردی در دانشگاه زبان‌های خارجی پکن از سال ۲۰۱۷ به‌صورت پژوهشی ادامه داشته‌اند؛ پیشرفت امسال به این معنی است که این دوره به برنامه‌ تحصیلی لیسانس تأیید شده توسط وزارت آموزش تبدیل شده است.

این رابطه یک‌طرفه نیست. دانشگاه صلاح‌الدین در سال ۲۰۱۹، تنها دپارتمانی را که در عراق و منطقه کردستان آموزش زبان چینی ارائه می‌داد، افتتاح کرد.

تبدیل کردی به برنامه رسمی در یک دانشگاه دولتی، نه تنها نمادین است بلکه گامی عملی برای ارتقای وضعیت علمی این زبان محسوب می‌شود. این مسیر فرصتی برای تربیت مترجم، دیپلمات و پژوهشگرانی است که بر زبان کردی کار می‌کنند؛ تا کنون چنین برنامه‌هایی عمدتاً در دانشگاه‌های اروپایی راه‌اندازی شده بودند.

با این حال مقیاس آن کوچک است: در سال اول تنها یازده دانشجو پذیرش شد و حداکثر ظرفیت سالانه بیست نفر است. تأثیر این برنامه بر دیده شدن بین‌المللی زبان کردی به تعداد فارغ‌التحصیلان در سال‌های آینده و حوزه‌های کاری آن‌ها بستگی خواهد داشت.

القسم المعتمد من الدولة للغة الكردية في الصين يقبل الطلاب لأول مرة

منحت وزارة التعليم الصينية الموافقة الرسمية على قسم اللغة والأدب الكردي الذي افتُتح في جامعة بكين للغات الأجنبية. سجّل 11 طالبًا للعام الأول؛ سيستمر البرنامج لمدة أربع سنوات وسيُدرّس السوراني والكورمانجي معًا.

بكين — بعد الحصول على الموافقة الرسمية من وزارة التعليم الصينية، استقبل قسم اللغة والأدب الكردي الذي افتُتح في جامعة بكين للغات الأجنبية في عاصمة الصين أول طلابه. يعني ذلك أن اللغة الكردية ستُدرّس في الصين لأول مرة كبرنامج بكالوريوس معتمد من الدولة.

ووفقًا لما نقلته كل من روداو وكردستان 24، سجّل 11 طالبًا للعام الدراسي الأول. من المتوقع أن يتراوح عدد المقاعد السنوية للقسم بين 10 و20 طالبًا.

سيستمر البرنامج لمدة أربع سنوات. سيتعلم الطلاب السوراني خلال السنوات الثلاث الأولى، بينما سيُدرّس الكورمانجي في السنة الرابعة؛ وذلك بهدف أن يتقن الخريجون لهجتي الكردية الرئيسيتين معًا. وتشير التقارير إلى أن هذا القسم هو القسم الـ103 للغات الأجنبية في الجامعة.

كانت جامعة صلاح الدين في هولير الشريك الرئيسي والجهة المنسقة في إنشاء القسم. من بين الأسماء التي شاركت في تنفيذ العملية كان رئيس الجامعة الدكتور كماران يونس وقنصل الصين العام في هولير ليو جون. كما أدلى المتحدث باسم جامعة صلاح الدين، سامان عبد الله، بتصريحات حول القسم.

وفقًا لما نقلته صحيفة كردستان 24، كانت تُجرى دراسات اللغة الكردية في جامعة بكين للغات الأجنبية منذ عام 2017؛ وتُشير التطورات هذا العام إلى تحول هذه الدراسة إلى برنامج بكالوريوس معتمد من وزارة التعليم.

العلاقة ليست أحادية الجانب. فقد افتتحت جامعة صلاح الدين في عام 2019 القسم الوحيد الذي يقدّم تعليم اللغة الصينية في العراق وإقليم كردستان.

تحول اللغة الكردية إلى برنامج رسمي في جامعة حكومية يُعد خطوة رمزية بقدر ما هي عملية من حيث الوضع الأكاديمي للغة. إنه مسار لتخريج مترجمين ودبلوماسيين وباحثين متخصصين في الكردية، وقد كان ذلك حتى الآن مقتصرًا في الغالب على الجامعات الأوروبية.

ومع ذلك، فإن النطاق صغير: في العام الأول سيتسجل أحد عشر طالبًا، والحد الأقصى للعدد السنوي هو عشرون طالبًا. وستعتمد مساهمة البرنامج في تعزيز الظهور الدولي للغة الكردية على عدد الخريجين في السنوات القادمة وعلى المجالات التي سيعمل فيها هؤلاء الخريجون.

İlgili haberler