İRAM araştırmacısı Dr. Çağatay Balcı, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan yetkililerinin Tahran ziyareti kapsamında iki temel gündem maddesinin ele alındığını belirtti. İlk gündem, Yemen'deki savaş bağlamında Husi (Houthi) gruplarının Suudi Arabistan’a yönelik saldırılarının durdurulmasıydı.

Balcı, üç ülkenin İran'dan Husi grupları üzerindeki etkisini kullanarak Suudi Arabistan’ın enerji altyapısına yönelik saldırıların sona erdirilmesini talep edeceğini söyledi. Ayrıca Kızıldeniz geçişleri ve Bab al-Mandeb Boğazı’nın güvenliğinin sağlanmasının da bölgesel öncelikler arasında yer aldığını vurguladı.

İkinci gündem ise ABD ile İran arasındaki gerilimin azaltılmasıydı. Balcı, görüşmelerin yeniden müzakere sürecine dönüşecek bir sonuç üretmemesi halinde savaş ihtimalinin artabileceği uyarısında bulundu. İran’ın henüz geri adım atmadığını, ancak üç ülkenin ABD-İran geriliminin sona ermesinden yana olduğunu ifade etti.

Balcı, Tahran ziyaretinin iki ana konunun öne çıktığını ve bu konuların bölgedeki istikrar için kritik olduğunu kaydetti.

Kaynak: Rûdaw

Lêkolînerê IRAMê Dr. Çagatay Balci diyar kir ku di çarçoveya serdana berpirsên Tirkiye, Erebistana Siûdî û Pakistanê ya bo Tehranê de, du mijarên sereke hatine gotûbêjkirin. Rojeva yekem, di çarçoveya şerê li Yemenê de, rawestandina êrîşên komên Hûsiyan ên li dijî Erebistana Siûdî bû.

Balci got ku her sê welat dê ji Îranê bixwazin ku bandora xwe ya li ser komên Hûsiyan bikar bîne da ku êrîşên li dijî binesaziya enerjiyê ya Erebistana Siûdî bi dawî bibin. Her wiha tekez kir ku dabînkirina ewlehiya derbasbûnên Deryaya Sor û Tengava Bab el-Mendebê di nav pêşîniyên herêmî de ne.

Rojeva duyem jî kêmkirina aloziya navbera DYA û Îranê bû. Balci hişyarî da ku eger hevdîtin nebin sedema destpêkirina pêvajoyeke nû ya muzakereyan, dibe ku îhtîmala şer zêde bibe. Wî anî ziman ku Îranê hîn gav paş ve neavêtiye, lê her sê welat dixwazin aloziya navbera DYA û Îranê bi dawî bibe.

Balci destnîşan kir ku di serdana Tehranê de du mijarên sereke derketine pêş û ev mijar ji bo aramiya herêmê krîtîk in.

Çavkanî: Rûdaw

دکتۆر چاغاتای باڵجی، توێژەر لە ناوەندی ئیرام، ئاماژەی بەوە کرد کە لە چوارچێوەی سەردانی بەرپرسانی تورکیا، سعودیە و پاکستان بۆ تاران، دوو تەوەری سەرەکی تاوتوێ کراون. ئەجێندای یەکەم بریتی بوو لە ڕاگرتنی هێرشەکانی گرووپە حوسییەکان بۆ سەر سعودیە لە چوارچێوەی شەڕی یەمەن.

باڵجی وتی، ئەو سێ وڵاتە داوایان لە ئێران کردووە کە کاریگەریی خۆی لەسەر گرووپە حوسییەکان بەکاربهێنێت بۆ ئەوەی هێرشکردنە سەر ژێرخانی وزەی سعودیە کۆتایی پێ بێت. هەروەها جەختی لەوە کردەوە کە دابینکردنی ئاسایشی تێپەڕبوون لە دەریای سوور و گەرووی باب ئەلمەندەب لە پێشینە ناوچەییەکانە.

ئەجێندای دووەمیش بریتی بوو لە کەمکردنەوەی گرژییەکانی نێوان ئەمریکا و ئێران. باڵجی هۆشداری دا کە ئەگەر دانوستانەکان نەبنە هۆی دەستپێکردنەوەی پرۆسەی گفتوگۆ، ئەگەری هەڵگیرسانی شەڕ زیاد دەکات. ناوبراو وتی کە ئێران هێشتا پاشەکشەی نەکردووە، بەڵام ئەو سێ وڵاتە خوازیاری کۆتاییهاتنی گرژییەکانی نێوان ئەمریکا و ئێرانن.

باڵجی ئەوەشی خستەڕوو کە سەردانەکەی تاران دوو پرسی سەرەکی بەخۆیەوە بینیوە و ئەو بابەتانە بۆ سەقامگیری ناوچەکە گرنگن.

سەرچاوە: Rûdaw

IRAM researcher Dr. Çağatay Balcı said that Turkey, Saudi Arabia and Pakistan officials, during their visit to Tehran, addressed two main agenda items. The first agenda was the cessation of Houthi group attacks on Saudi Arabia in the context of the war in Yemen.

Balcı said the three countries will invoke Iran’s influence over the Houthi groups to demand an end to attacks on Saudi Arabia’s energy infrastructure. He also stressed that securing Red Sea passages and the Bab al‑Mandeb Strait is among the regional priorities.

The second agenda was the reduction of tensions between the United States and Iran. Balcı warned that if the talks do not produce a result that returns to a negotiation process, the risk of war could rise. He noted that Iran has not yet taken a step back, but the three countries are in favor of ending US‑Iran tensions.

Balcı concluded that the Tehran visit highlighted these two main issues, which are critical for regional stability.

Source: Rûdaw

پژوهشگر IRAM، دکتر چاغاتای بالجی، اعلام کرد که مسئولین ترکیه، عربستان سعودی و پاکستان در بازدید از تهران به دو موضوع اصلی پرداخته‌اند. اولین دستور کار، متوقف کردن حملات گروه حوثی (هوتی) به عربستان سعودی در چارچوب جنگ یمن بود.

بالجی گفت که این سه کشور با بهره‌گیری از نفوذ خود بر حوثی‌ها از سوی ایران، خواستار پایان دادن به حملات به زیرساخت‌های انرژی عربستان سعودی خواهند شد. او همچنین بر این نکته تأکید کرد که تأمین امنیت عبورهای دریای سرخ و تنگه باب‌ال‌مندب از اولویت‌های منطقه‌ای محسوب می‌شود.

دستور کار دوم، کاهش تنش‌های بین ایالات متحده و ایران بود. بالجی هشدار داد که در صورت عدم دستیابی به نتیجه‌ای که به یک فرآیند مذاکرهٔ جدید منجر شود، احتمال بروز جنگ افزایش می‌یابد. او افزود که ایران هنوز گامی به عقب نگامده است، اما این سه کشور به پایان یافتن تنش‌های آمریکا‑ایران تمایل دارند.

بالجی خاطرنشان کرد که بازدید از تهران دو موضوع اصلی را به‌خوبی برجسته کرده و این موضوعات برای ثبات منطقه‌ای حیاتی هستند.

منبع: Rûdaw

أشار الباحث في إرام د. تشاغاتاي بالجي إلى أن مسؤوليات تركيا والسعودية وباكستان خلال زيارة طهران تناولت بندين أساسيين. كان البند الأول هو إيقاف هجمات جماعة الحوثي في اليمن ضد السعودية.

وقال بالجي إن الدول الثلاث ستستغل نفوذها على الحوثيين من إيران للمطالبة بإنهاء الهجمات على البنية التحتية للطاقة في السعودية. كما شدد على أن تأمين ممرات البحر الأحمر ومضيق باب المندب يُعد من الأولويات الإقليمية.

أما البند الثاني فكان تقليل التوتر بين الولايات المتحدة وإيران. وحذر بالجي من أن عدم تحقيق نتيجة تُعيد المفاوضات قد يزيد من احتمال نشوب حرب. وأشار إلى أن إيران لم تتراجع بعد، لكن الدول الثلاث تؤيد إنهاء التوتر بين واشنطن وإيران.

ختم بالجي قائلاً إن زيارة طهران أبرزت هذين الموضوعين الرئيسيين، وأنهما حاسمان لاستقرار المنطقة.

المصدر: Rûdaw