PEZKUWICHAINDIJITAL KURDISTAN NEWS 15 HEZÎRAN 2026 · DUŞEM
Gündem Görüş
Görüş

ENTEGRASYONCU KCK BM’YE BAŞVURU YAPABİLİR Mİ?
KCK’nin BM’ye başvuru girişimi, devlet ve uluslararası tanınma koşullarından yoksun bir yapının diplomatik gerçeklikleri göz ardı eden siyasi hamlesi olarak öne çıkarken, Kürd meselesinin ulusal temsil iddiası yerine “toplum” ekseninde ele alınmasının bu girişimin hukuki ve siyasi zeminini tartışmalı hâle getirdiği görülüyor.

ENTEGRASYONCU KCK BM’YE BAŞVURU YAPABİLİR Mİ?

KCK’nin BM’ye başvuru girişimi, devlet ve uluslararası tanınma koşullarından yoksun bir yapının diplomatik gerçeklikleri göz ardı eden siyasi hamlesi olarak öne çıkarken, Kürd meselesinin ulusal temsil iddiası yerine “toplum” ekseninde ele alınmasının bu girişimin hukuki ve siyasi zeminini tartışmalı hâle getirdiği görülüyor.

Kendini feshetmiş PKK’nin bir diaspora örgütü olan KCK’nin yöneticileri ve üyeleri, birçok açıklamalarında Öcalan’ı izlediklerini, talimatlarını uyguladıklarını, entegrasyonu ve devletsizliği savunduklarını belirtmişlerdir.

Entegrasyon, bir milletin, hatta bir azınlığın bile talepleri arasında yer alamaz. Entegrasyon, göçmen toplulukların içinde yaşadıkları egemen ulusun günlük yaşamına uyum göstermesi için özellikle Batı Avrupa, Amerika, Avustralya ve Kanada gibi gelişmiş devletlerde uygulanan bir yabancılar politikasıdır.

PKK, devletin ve Öcalan’ın arzusuyla kendini feshetmiş ve açıkça entegrasyonu savunmuştur. Bu kolonyal devletin içinde erimeyi amaçlamaktadır. Bu siyasal facianın kamuoyunda tepkiyle karşılanması ve etkinliklerine az sayıda kişinin katılması karşısında yeni fakat yarım yamalak bir ulusalcı eyleme gerek duyması gerçek bir bulusal başvuruyu sabote etmeyi amaçlamaktadır.

Ancak samimi olmadıkları ve asıl amaçlarının kitlelerini konsolide etmek olduğu bir gerçektir.

Geçenlerde Brüksel’de, Birleşmiş Milletler’e başvuru için bir konferans düzenlemiştir. Oysa Birleşmiş Milletler’e başvuru çalışmaları açıklamalarla yapılmaz; aksine karşı tarafın önlem almaması için çalışmalar titizlikle gizli yürütülür. Başvuru için destek sunacak devletler diplomatik yöntemlerle hazırlanır. Ulusal parti ve kurumların birliği sağlanır, tüm bu kurum temsilcilerinden bir ulusal konsey çıkarılır ve çalışmalar konsey tarafından yürütülür.

Çünkü Birleşmiş Milletler ile bir millet arasındaki ilişki ulusal olmak zorundadır. Oysa KCK, adı üstünde “Koma Civakên Kurdistan”, yani Kürdistan Toplumlar Birliği anlamına gelmektedir. KCK’nin isminden de anlaşılacağı gibi örgüt, Kürt ulusunu ulus değil toplum olarak görmektedir.

Toplumun Birleşmiş Milletler’de temsil hakkı yoktur; çünkü toplumların ulus özelliği yoktur. Ulus; ortak dil, ortak kültür, ortak tarih ve ortak bir sosyolojiye dayanır. Ulusuna toplum diyen bir örgütün, ulusların birliği olan Birleşmiş Milletler’e başvurması bir anlam ifade etmez.Birleşmiş Milletler, ulusların birliği anlamına gelir; ancak toprağa ve toprak üzerindeki egemenliği esas alan bir ulus olmadan devlet olunamayacağı için üyeliği yalnızca devletlere açıktır.

Birleşmiş Milletler nezdinde devletler, üyeliği kabul edilmiş uluslardır. Hiçbir devlet statüsü, hatta tanınmış bir temsil statüsü bulunmayan bir millet veya halk için doğrudan “üyelik başvurusu” diye başlayan resmî bir süreç yoktur. Kuşkusuz başvuru yapılabilir; fakat söz konusu hazırlıklar yapılmadığı sürece amaca uygun bir başvuru olmaz. Resmî üyelik şartı ve süreci, BM Şartı’nın 4. maddesine göre üyelik, Şart’taki yükümlülükleri kabul eden, barışsever ve bunları yerine getirebilecek durumda olan devletlere açıktır.

BM’nin kendisi devlet veya hükümet tanımaz; tanıma işlemi diğer devletler tarafından yapılır. Örgüt yalnızca üye kabul edebilir veya temsilcilerin vekâletnamelerini onaylayabilir. Bir devletin üyelik süreci şöyle işler: Başvuru Genel Sekreter’e yapılır ve Şart yükümlülüklerinin kabul edildiğini belirten resmî bir beyan eklenir. Güvenlik Konseyi başvuruyu inceler.

Tavsiye için 15 üyeden en az 9’unun olumlu oyu gerekir; Çin, Fransa, Rusya, Birleşik Krallık veya ABD’den herhangi birinin karşı oyu (veto) tavsiyeyi engeller. Konsey tavsiye ederse konu Genel Kurul’a gelir. Kabul için üçte iki çoğunluk şarttır. Üyelik, kabul kararının alındığı tarihte yürürlüğe girer.Bu süreç, başvurucunun zaten “devlet” olarak değerlendirilmesini gerektirir. Montevideo Sözleşmesi’nde sıkça atıf yapılan unsurlar (sürekli nüfus, belirli toprak, hükümet ve uluslararası ilişkilere girme kapasitesi) ile diğer devletlerin tanıması bu aşamada belirleyici olur.Statüsü olmayan milletler için fiilî yollar şunlardır. Doğrudan üyelik kapısı kapalı olduğu için tarihsel olarak izlenen yollar şöyle sıralanabilir:

1-Temsil örgütü oluşturmak. Halk adına hareket ettiğini iddia eden siyasi bir örgüt, kurtuluş hareketi veya geçici yönetim kurulur. Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) örneği tipiktir: 1974’te Genel Kurul kararıyla (3237) Filistin halkının temsilcisi olarak gözlemci statüsü almıştır.

2-Gözlemci statüsü için üye devlet desteği aramak gerekir. Genel Kurul’da gözlemci statüsü için sabit bir başvuru formu yoktur. Genellikle ilgili taraf Genel Sekreter’e niyetini bildirir; ardından bir veya birden fazla üye devlet karar tasarısı sunar ve Genel Kurul oylar. 1994 tarihli Genel Kurul kararı 49/426, gözlemci statüsünün esas olarak devletler ve faaliyetleri Kurul’u ilgilendiren hükümetlerarası örgütlerle sınırlı tutulmasını öngörür. Filistin, 2012’de 67/19 sayılı kararla (138 lehte, 9 aleyhte, 41 çekimser) “üye olmayan gözlemci devlet” statüsüne yükseltilmiştir. Bu statü oy hakkı vermez ama birçok toplantıya katılım ve belirli haklar sağlar. Kutsal Makam (Vatikan) da benzer konumdadır.

3-Kendi kaderini tayin hakkı çerçevesinde BM organlarına yönelmek. Şart’ın 1. maddesinde halkların kendi kaderini tayin hakkı yer alır. Sömürge toprakları için Özel Sömürgeciliği Tasfiye Komitesi, insan hakları mekanizmaları veya ilgili raporlama süreçleri üzerinden dilekçe ve lobi yapılabilir. Bunlar üyelik veya otomatik tanıma getirmez; siyasi destek ve dikkat çekme araçlarıdır.

4-İkili tanıma ve diplomatik zemin. Yeterli sayıda BM üyesi devletin tanıması, hem devletlik iddiasını hem de ileride yapılacak resmî başvurunun Güvenlik Konseyi ve Genel Kurul’da şansını artırır. Tanıma olmadan başvuru teknik olarak yapılsa bile pratikte ilerleyemez.

Dikkat edilmesi gereken noktalar şunlardır: “Unrepresented United Nations” (UUN) veya benzeri isimli oluşumlar resmî Birleşmiş Milletler değildir; özel girişimlerdir. UNPO (Unrepresented Nations and Peoples Organization) gibi sivil ağlar da lobi ve görünürlük sağlar ama BM organı sayılmaz.Özetle süreç, “BM’ye dilekçe vermekle” değil, önce siyasi örgütlenme, diğer devletlerden destek toplama ve Genel Kurul’da bir üye devletin karar tasarısı sunmasını sağlama ile başlar. Tam üyelik ise ancak geniş çaplı devlet tanınması ve Güvenlik Konseyi engelinin aşılmasıyla mümkün olur. Her vaka siyasi dengelere bağlıdır; hukuki bir “otomatik hak” yoktur.

GELO KCK’YA ENTEGRASYONXWAZ DIKARÊ SERLÊDANA NETEWEYÊN YEKBUYÎ BIKE?

Hewldana KCK’ê ya ji bo serlêdana Neteweyên Yekbûyî (NY), wekî gaveke siyasî ya avahiyeke ku ji şertên naskirina dewletî û navneteweyî bêpar e û rastiyên dîplomatîk paşguh dike tê dîtin. Her wiha, li şûna îdiaya temsîliyeta neteweyî, bi awayekî ku meseleya Kurdî li ser eksena “civakê” tê girtin, zemîna hiqûqî û siyasî ya vê hewldanê dike cihê nîqaşê.

Rêveber û endamên KCK’ê ku rêxistineke diyasporayê ya PKK’ya xwe fesihkiriye ne, di gelek daxuyaniyên xwe de diyar kirine ku ew li pey Ocalan diçin, talîmatên wî bi cih tînin, entegrasyonê û bêdewletiyê diparêzin.

Entegrasyon, nikare di nav daxwazên miletekî, heta yên hindikahiyekê de jî cih bigire. Entegrasyon, polîtîkayeke biyaniyan e ku bi taybetî li dewletên pêşketî yên wekî Ewropaya Rojava, Amerîka, Awustralya û Kanada tê sepandin da ku civakên koçber bi jiyana rojane ya neteweya serdest a ku tê de dijîn, li hev bên.

PKK, bi daxwaza dewletê û Ocalan xwe fesih kiriye û bi eşkereyî entegrasyonê parastiye. Armanca wê ew e ku di nav vê dewleta kolonyal de bihele. Li hemberî berteka raya giştî ya li dijî vê karesata siyasî û beşdariya kêm a di çalakiyên wan de, hewcedariya wan bi çalakiyeke nû ya neteweperestî ya nîvco heye ku armanca wê sabotekirina serlêdaneke neteweyî ya rastîn e.

Lê belê rastiyek heye ku ew ne samîmî ne û armanca wan a sereke konsolîdekirina girseyên xwe ye.

Van rojan li Brukselê ji bo serlêdana Neteweyên Yekbûyî konferansek li dar xistine. Lê belê xebatên serlêdana Neteweyên Yekbûyî bi daxuyaniyan nayên kirin; berevajî vê, ji bo ku aliyê din tedbîran negire, xebat bi hûrgilî û bi dizî tên meşandin. Dewletên ku dê piştgiriyê bidin serlêdanê, bi rêbazên dîplomatîk tên amadekirin. Yekîtiya partî û saziyên neteweyî tê pêkanîn, ji nûnerên van saziyan konseyeke neteweyî tê avakirin û xebat ji aliyê vê konseyê ve tên birêvebirin.

Ji ber ku têkiliya di navbera Neteweyên Yekbûyî û miletekî de divê neteweyî be. Lê belê KCK, wekî ku ji navê wê jî diyar e, tê wateya “Koma Civakên Kurdistan”. Wekî ku ji navê KCK’ê jî tê fêmkirin, rêxistin neteweya Kurd ne wekî netewe, lê wekî civak dibîne.

Civak mafê temsîliyetê li Neteweyên Yekbûyî nîne; ji ber ku civak xwedî taybetmendiya neteweyî nînin. Netewe; xwe dispêre zimanê hevpar, çanda hevpar, dîroka hevpar û sosyolojiya hevpar. Rêxistineke ku ji neteweya xwe re dibêje civak, serlêdana wê ya ji bo Neteweyên Yekbûyî ya ku yekîtiya neteweyan e, tu wateyê îfade nake. Neteweyên Yekbûyî tê wateya yekîtiya neteweyan; lê ji ber ku bêyî neteweyeke ku xwedî ax û serweriya li ser axê be, dewletbûn pêk nayê, endamtiya wê tenê ji bo dewletan vekirî ye.

Li ber çavê Neteweyên Yekbûyî, dewlet ew netewe ne ku endamtiya wan hatiye qebûlkirin. Ji bo miletek an gelê ku tu statuya dewletê û heta statuya nûneratiyê ya naskirî jî tune be, pêvajoyeke fermî ya bi navê “serlêdana endamtiyê” tune ye. Bêguman serlêdan dikare bê kirin; lê heta ku amadekariyên pêwîst neyên kirin, ev serlêdaneke li gorî armancê nabe. Şert û pêvajoya endamtiya fermî, li gorî xala 4’an a Peymana NY, endamtî ji bo dewletên aştiyane yên ku erkên di Peymanê de qebûl dikin û di rewşeke wisa de ne ku dikarin wan bi cih bînin, vekirî ye.

NY bi xwe dewlet an hikûmetan nas nake; karê naskirinê ji aliyê dewletên din ve tê kirin. Rêxistin tenê dikare endaman qebûl bike an jî wekaletnameyên nûneran pesend bike. Pêvajoya endamtiya dewletekê wiha dimeşe: Serlêdan ji Sekreterê Giştî re tê kirin û daxuyaniyeke fermî ya ku qebûlkirina erkên Peymanê diyar dike, tê pêvekirin. Encûmena Ewlekariyê serlêdanê dinirxîne.

Ji bo pêşniyarê, ji 15 endaman divê herî kêm 9 dengên erênî bên dayîn; dengê dijber (veto) yê Çîn, Fransa, Rûsya, Keyaniya Yekbûyî an jî DYA’yê pêşniyarê asteng dike. Ger Encûmen pêşniyar bike, mijar tê ber Desteya Giştî. Ji bo qebûlkirinê piraniya sê parên duyan şert e. Endamtî di roja ku biryara qebûlkirinê tê girtin de dikeve meriyetê. Ev pêvajo hewce dike ku serlêder jixwe wekî “dewlet” bê nirxandin. Di Peymana Montevideo de hêmanên ku pir caran behsa wan tê kirin (nifûsa mayînde, axa diyar, hikûmet û kapasîteya têketina têkiliyên navneteweyî) û naskirina dewletên din di vê qonaxê de dibin diyarker. Ji bo neteweyên bêstatu, rêyên fîîlî ev in: Ji ber ku deriyê endamtiya rasterast girtî ye, rêyên ku di dîrokê de hatine şopandin wiha tên rêzkirin:

1-Avakirina rêxistina temsîlî. Rêxistineke siyasî, tevgereke rizgariyê an rêveberiyeke demkî ku îdia dike li ser navê gel tevdigere, tê avakirin. Mînaka Rêxistina Rizgariya Filistînê (RRF) tîpîk e: Di sala 1974’an de bi biryara Desteya Giştî (3237) wekî nûnera gelê Filistînê statuya çavdêriyê wergirtiye.

2-Ji bo statuya çavdêriyê divê li piştgiriya dewletên endam bê gerîn. Di Desteya Giştî de ji bo statuya çavdêriyê formeke serlêdanê ya sabît tune ye. Bi gelemperî aliyê eleqedar niyetê xwe ji Sekreterê Giştî re radigihîne; piştre yek an çend dewletên endam pêşnûmeya biryarê pêşkêş dikin û Desteya Giştî deng dide. Biryara Desteya Giştî ya 1994’an a bi hejmara 49/426, pêşbînî dike ku statuya çavdêriyê bi giranî bi dewletan û rêxistinên navdewletî yên ku çalakiyên wan Desteyê eleqedar dikin, sînordar bimîne. Filistîn, di sala 2012’an de bi biryara 67/19 (138 dengên erênî, 9 dengên dijber, 41 dengên bêalî) bo statuya “dewleta çavdêr a ne endam” hatiye bilindkirin. Ev statu mafê dengdanê nade lê beşdariya di gelek civînan de û hin mafên taybet peyda dike. Kursiya Pîroz (Vatîkan) jî di heman rewşê de ye.

3-Di çarçoveya mafê çarenûsa xwe de berê xwe bidin organên NY. Di xala 1’ê ya Peymanê de mafê gelan ê çarenûsa xwe cih digire. Ji bo axên kolonyal, Komîteya Taybet a Rakirina Kolonyalîzmê, mekanîzmayên mafên mirovan an jî bi rêya pêvajoyên raporkirinê yên têkildar, dikare daxwazname û lobî bê kirin. Ev yek endamtî an naskirina otomatîk nayîne; amûrên piştgiriya siyasî û bal kişandinê ne.

4-Naskirina dualî û zemîna dîplomatîk. Naskirina hejmareke têr a dewletên endamên NY, hem îdiaya dewletbûnê û hem jî şansê serlêdana fermî ya ku dê di pêşerojê de bê kirin, di Encûmena Ewlekariyê û Desteya Giştî de zêde dike. Bêyî naskirinê, serlêdan bi awayekî teknîkî bê kirin jî, di pratîkê de nikare pêş ve biçe.

Xalên ku divê baldarî li ser bê kirin ev in: Avahiyên bi navê “Unrepresented United Nations” (UUN) an navên bi vî rengî, Neteweyên Yekbûyî yên fermî nînin; hewldanên taybet in. Torên sivîl ên wekî UNPO (Rêxistina Netewe û Gelên Netemsîlkirî) jî lobî û dîtinê peyda dikin lê wekî organên NY nayên hesibandin. Bi kurtasî, pêvajo ne bi “dayîna daxwaznameyê ji NY re”, lê bi rêxistinbûna siyasî, komkirina piştgiriyê ji dewletên din û bi rêya pêşkêşkirina pêşnûmeya biryarê ji aliyê dewleteke endam ve di Desteya Giştî de dest pê dike. Endamtiya tam jî tenê bi naskirina dewletan a berfireh û derbaskirina astengiya Encûmena Ewlekariyê pêkan e. Her rewş bi hevsengiyên siyasî ve girêdayî ye; “mafekî otomatîk” ê hiqûqî tune ye.

کەجەکە کە باوەڕی بە تێکەڵبوون (ئینتیگراسیۆن) هەیە، دەتوانێت داواکاری پێشکەشی نەتەوە یەکگرتووەکان بکات؟

هەوڵی کەجەکە بۆ پێشکەشکردنی داواکاری بۆ نەتەوە یەکگرتووەکان، وەک هەنگاوێکی سیاسی دەردەکەوێت کە ڕاستییە دیپلۆماسییەکانی پشتگوێ خستووە و لە پێکهاتەیەکەوە دێت کە مەرجەکانی دانپێدانانی دەوڵەتی و نێودەوڵەتیی نییە. هەروەها ئەوەی کە پرسی کورد نەک وەک نوێنەرایەتییەکی نەتەوەیی، بەڵکو لە چوارچێوەی "کۆمەڵگە"دا مامەڵەی لەگەڵ دەکرێت، بنەما یاسایی و سیاسییەکانی ئەم هەوڵەی خستووەتە ژێر پرسیارەوە.

بەرپرسان و ئەندامانی کەجەکە، کە ڕێکخراوێکی دیاسپۆرای پەکەکەی خۆهەڵوەشێنراوە، لە زۆرێک لە لێدوانەکانیاندا ئاماژەیان بەوە کردووە کە شوێن ئۆجەلان کەوتوون، ڕێنماییەکانی جێبەجێ دەکەن و بەرگری لە تێکەڵبوون (ئینتیگراسیۆن) و بێدەوڵەتی دەکەن.

تێکەڵبوون، ناتوانێت لە نێو داواکارییەکانی نەتەوەیەک، یان تەنانەت کەمینەیەکیشدا بێت. تێکەڵبوون سیاسەتێکی بیانییە کە بەتایبەت لە دەوڵەتە پێشکەوتووەکانی وەک ئەوروپای ڕۆژئاوا، ئەمریکا، ئوسترالیا و کەنەدا جێبەجێ دەکرێت بۆ ئەوەی کۆمەڵگە کۆچبەرەکان خۆیان لەگەڵ ژیانی ڕۆژانەی ئەو نەتەوە سەروەرەی تێیدا دەژین بگونجێنن.

پەکەکە بە ویستی دەوڵەت و ئۆجەلان خۆی هەڵوەشاندووەتەوە و بە ئاشکرا بەرگری لە تێکەڵبوون کردووە. ئامانجی ئەوەیە لە نێو ئەم دەوڵەتە کۆلۆنیالیستەدا بتوێتەوە. لە بەرامبەر کاردانەوەی ڕای گشتی بەرامبەر بەم کارەساتە سیاسییە و بەشداریی کەمی خەڵک لە چالاکییەکانیاندا، پێویستی بە چالاکییەکی نەتەوەیی نوێ بەڵام ناتەواو بینیوە، کە ئامانج لێی سابۆتاژکردنی داواکارییەکی ڕاستەقینەی نەتەوەییە.

بەڵام ئەوە ڕاستییەکی حاشاهەڵنەگرە کە ئەوان دڵسۆز نین و ئامانجی سەرەکییان کۆکردنەوەی جەماوەرەکەیانە.

مادەم لە برۆکسل کۆنفرانسێکیان بۆ پێشکەشکردنی داواکاری بۆ نەتەوە یەکگرتووەکان ڕێکخستووە. لە کاتێکدا کاری پێشکەشکردنی داواکاری بۆ نەتەوە یەکگرتووەکان بە لێدوان ناکرێت؛ بە پێچەوانەوە، بۆ ئەوەی لایەنی بەرامبەر ڕێوشوێن نەگرێتە بەر، کارەکان بە وردی و بە نهێنی ئەنجام دەدرێن. ئەو دەوڵەتانەی پشتگیری بۆ داواکارییەکە پێشکەش دەکەن، بە ڕێگەی دیپلۆماسی ئامادە دەکرێن. یەکێتیی پارت و دامەزراوە نەتەوەییەکان مسۆگەر دەکرێت، ئەنجومەنێکی نەتەوەیی لە نوێنەری هەموو ئەو دامەزراوانە پێکدەهێنرێت و کارەکان لەلایەن ئەو ئەنجومەنەوە بەڕێوە دەبرێن.

چونکە پەیوەندی نێوان نەتەوە یەکگرتووەکان و نەتەوەیەک دەبێت نەتەوەیی بێت. کەچی کەجەکە، وەک لە ناوەکەیدا دیارە "کۆما جڤاکێن کوردستان"، واتە یەکێتیی کۆمەڵگەکانی کوردستان. وەک لە ناوەکەی کەجەکەش دیارە، ڕێکخراوەکە نەتەوەی کورد وەک نەتەوە نابینێت، بەڵکو وەک کۆمەڵگە دەیبینێت.

کۆمەڵگە مافی نوێنەرایەتی لە نەتەوە یەکگرتووەکاندا نییە؛ چونکە کۆمەڵگەکان تایبەتمەندی نەتەوەییان نییە. نەتەوە؛ پشت بە زمانی هاوبەش، کولتووری هاوبەش، مێژووی هاوبەش و کۆمەڵناسییەکی هاوبەش دەبەستێت. ڕێکخراوێک کە بە نەتەوەکەی خۆی بڵێت کۆمەڵگە، پێشکەشکردنی داواکاری بۆ نەتەوە یەکگرتووەکان کە یەکێتیی نەتەوەکانە، هیچ مانایەکی نییە. نەتەوە یەکگرتووەکان واتە یەکێتیی نەتەوەکان؛ بەڵام لەبەر ئەوەی بەبێ نەتەوەیەک کە خاک و سەروەریی لەسەر خاکەکەی هەبێت، دەوڵەت بوون ناکرێت، ئەندامێتی تەنها بۆ دەوڵەتان کراوەیە.

لە ئاستی نەتەوە یەکگرتووەکاندا، دەوڵەتان ئەو نەتەوانەن کە ئەندامێتییان قبوڵ کراوە. بۆ نەتەوە یان گەلێک کە هیچ پێگەیەکی دەوڵەتی یان تەنانەت پێگەیەکی نوێنەرایەتی دانپێدانراوی نییە، هیچ پرۆسەیەکی فەرمی بە ناوی "داواکاری ئەندامێتی" بوونی نییە. بێگومان دەکرێت داواکاری پێشکەش بکرێت؛ بەڵام تا ئەو ئامادەکارییانە نەکرێت، داواکارییەکی گونجاو نابێت. مەرج و پرۆسەی ئەندامێتی فەرمی، بەپێی مادەی ٤ی پەیماننامەی نەتەوە یەکگرتووەکان، ئەندامێتی بۆ ئەو دەوڵەتانە کراوەیە کە پابەندبوونەکانی پەیماننامەکە قبوڵ دەکەن، ئاشتیخوازن و توانای جێبەجێکردنی ئەو پابەندبوونانەیان هەیە.

نەتەوە یەکگرتووەکان خۆی دەوڵەت یان حکومەت ناناسێت؛ پرۆسەی دانپێدانان لەلایەن دەوڵەتانی دیکەوە ئەنجام دەدرێت. ڕێکخراوەکە تەنها دەتوانێت ئەندام وەربگرێت یان بڕوانامەی نوێنەران پەسەند بکات. پرۆسەی ئەندامێتی دەوڵەتێک بەم شێوەیە بەڕێوە دەچێت: داواکارییەکە پێشکەشی سکرتێری گشتی دەکرێت و بەیاننامەیەکی فەرمی کە تێیدا پابەندبوون بە پەیماننامەکە ڕاگەیەندراوە، هاوپێچ دەکرێت. ئەنجومەنی ئاسایش داواکارییەکە تاوتوێ دەکات.

بۆ ڕاسپاردە، پێویستە لانیکەم ٩ دەنگ لە ١٥ ئەندامەکە بە ئەرێنی بن؛ دەنگی دژ (ڤیتۆ)ی هەر یەکێک لە چین، فەرەنسا، ڕووسیا، بەریتانیا یان ئەمریکا ڕاسپاردەکە ڕادەگرێت. ئەگەر ئەنجومەن ڕاسپاردەی کرد، بابەتەکە دێتە بەردەم کۆمەڵەی گشتی. بۆ پەسەندکردن، دوو لەسەر سێی دەنگەکان پێویستە. ئەندامێتی لەو ڕێکەوتەی بڕیاری پەسەندکردن دەدرێت، دەکەوێتە بواری جێبەجێکردنەوە. ئەم پرۆسەیە پێویستی بەوەیە داواکار پێشوەختە وەک "دەوڵەت" هەژمار بکرێت. ئەو توخمانەی لە پەیماننامەی مۆنتیڤیدیۆدا زۆر ئاماژەیان پێکراوە (دانیشتووانی هەمیشەیی، خاکی دیاریکراو، حکومەت و توانای چوونە ناو پەیوەندییە نێودەوڵەتییەکان) لەگەڵ دانپێدانانی دەوڵەتانی دیکە لەم قۆناغەدا یەکلاکەرەوە دەبن. بۆ ئەو نەتەوانەی پێگەیان نییە، ڕێگە کردەییەکان ئەمانەن: چونکە دەرگای ئەندامێتی ڕاستەوخۆ داخراوە، ئەو ڕێگەیانەی لە مێژوودا گیراونەتە بەر بەم شێوەیەن:

١- دروستکردنی ڕێکخراوی نوێنەرایەتی: ڕێکخراوێکی سیاسی، بزووتنەوەیەکی ڕزگاریخوازی یان بەڕێوەبەرایەتییەکی کاتی دادەمەزرێت کە بانگەشەی ئەوە دەکات بە ناوی گەلەوە دەجوڵێتەوە. نموونەی ڕێکخراوی ڕزگاریخوازی فەلەستین (ڕێکخراوی ئازادیخوازی فەلەستین - PLO) نموونەیەکی دیارە: لە ساڵی ١٩٧٤ بە بڕیاری کۆمەڵەی گشتی (٣٢٣٧) وەک نوێنەری گەلی فەلەستین پێگەی چاودێری وەرگرت.

٢- بۆ پێگەی چاودێر پێویستە بەدوای پشتگیری دەوڵەتانی ئەندامدا بگەڕێیت: لە کۆمەڵەی گشتیدا فۆرمێکی جێگیر بۆ داواکاری پێگەی چاودێر نییە. بە گشتی لایەنی پەیوەندیدار نیازەکەی خۆی بە سکرتێری گشتی ڕادەگەیەنێت؛ پاشان یەک یان زیاتر لە دەوڵەتانی ئەندام پڕۆژە بڕیارێک پێشکەش دەکەن و کۆمەڵەی گشتی دەنگ لەسەر دەدات. بڕیاری کۆمەڵەی گشتی ژمارە ٤٩/٤٢٦ی ساڵی ١٩٩٤، پێشبینی ئەوە دەکات کە پێگەی چاودێر بە بنەمایی بۆ دەوڵەتان و ئەو ڕێکخراوە نێودەوڵەتییانە سنووردار بکرێت کە چالاکییەکانیان پەیوەندی بە ئەنجومەنەوە هەیە. فەلەستین لە ساڵی ٢٠١٢ بە بڕیاری ژمارە ٦٧/١٩ (١٣٨ دەنگی بەڵێ، ٩ دەنگی نەخێر، ٤١ بێدەنگ) پلەی بەرزکرایەوە بۆ "دەوڵەتی چاودێری نائەندام". ئەم پێگەیە مافی دەنگدانی پێ نادات بەڵام بەشداری لە زۆرێک لە کۆبوونەوەکان و هەندێک مافی دیاریکراو دەدات. کورسی پیرۆز (ڤاتیکان)یش لە هەمان پێگەدایە.

٣- ئاراستەکردنی دامەزراوەکانی نەتەوە یەکگرتووەکان لە چوارچێوەی مافی چارەی خۆنووسین: لە مادەی ١ی پەیماننامەکەدا مافی چارەی خۆنووسینی گەلان جێگیر کراوە. بۆ خاکی کۆلۆنیالیزم، لە ڕێگەی لیژنەی تایبەتی هەڵوەشاندنەوەی کۆلۆنیالیزم، میکانیزمەکانی مافی مرۆڤ یان پرۆسەکانی ڕاپۆرتدانی پەیوەندیدار، دەکرێت داواکاری و لۆبی بکرێت. ئەمانە ئەندامێتی یان دانپێدانانی ئۆتۆماتیکی ناهێنن؛ ئامرازێکن بۆ پشتگیری سیاسی و ڕاکێشانی سەرنج.

٤- دانپێدانانی دوولایەنە و بنەمای دیپلۆماسی: دانپێدانانی ژمارەیەکی پێویست لە دەوڵەتانی ئەندامی نەتەوە یەکگرتووەکان، هەم بانگەشەی دەوڵەت بوون و هەم دەرفەتی داواکارییە فەرمییەکەی داهاتوو لە ئەنجومەنی ئاسایش و کۆمەڵەی گشتیدا زیاد دەکات. بەبێ دانپێدانان، ئەگەر داواکارییەکە بە شێوەی تەکنیکی پێشکەش بکرێت، لە کردەدا ناتوانێت پێش بکەوێت.

ئەو خاڵانەی دەبێت سەرنجیان پێ بدرێت ئەمانەن: ئەو پێکهاتانەی ناوی "نەتەوە یەکگرتووەکانی نوێنەرایەتینەکراو" (UUN) یان ناوی هاوشێوەیان هەیە، نەتەوە یەکگرتووەکانی فەرمی نین؛ بەڵکو هەوڵی تایبەتن. تۆڕە مەدەنییەکانی وەک UNPO (ڕێکخراوی نەتەوە و گەلانی نوێنەرایەتینەکراو)یش لۆبی و دەرکەوتن دابین دەکەن بەڵام وەک دامەزراوەی نەتەوە یەکگرتووەکان هەژمار ناکرێن. بە کورتی پرۆسەکە بە "پێشکەشکردنی داواکاری بۆ نەتەوە یەکگرتووەکان" دەست پێ ناکات، بەڵکو سەرەتا بە ڕێکخستنی سیاسی، کۆکردنەوەی پشتگیری لە دەوڵەتانی دیکە و مسۆگەرکردنی ئەوەی دەوڵەتێکی ئەندام لە کۆمەڵەی گشتیدا پڕۆژە بڕیارێک پێشکەش بکات، دەست پێ دەکات. ئەندامێتی تەواویش تەنها بە دانپێدانانی بەرفراوانی دەوڵەتان و تێپەڕاندنی بەربەستی ئەنجومەنی ئاسایش دەکرێت. هەر دۆسیەیەک بەستراوەتەوە بە هاوسەنگییە سیاسییەکانەوە؛ هیچ "مافێکی ئۆتۆماتیکی" یاسایی بوونی نییە.

Can the Integrationist KCK Submit an Application to the UN?

KCK’s attempt to apply to the UN emerges as a political move that disregards the diplomatic realities of a structure lacking state and international recognition, while framing the Kurdish issue on the axis of “society” rather than a claim of national representation makes the legal and political ground of this initiative contentious.

The leaders and members of the KCK, a diaspora organization of the dissolved PKK, have repeatedly stated in numerous statements that they follow Öcalan, implement his directives, and advocate integration and statelessness.

Integration cannot be counted among the demands of a nation, let alone a minority. It is a foreigners policy applied in many advanced states—particularly in Western Europe, the United States, Australia and Canada—to enable immigrant communities to adapt to the everyday life of the sovereign host nation.

The PKK, having dissolved itself at the wish of the state and of Öcalan, has openly championed integration. It seeks to dissolve within this colonial state. The public backlash against this political fiasco and the limited participation in its activities have prompted a new, albeit half‑baked, nationalist action that aims to sabotage any genuine petition.

However, it is clear that they are not sincere and that their primary goal is to consolidate their base.

Recently, in Brussels, they organized a conference aimed at applying to the United Nations. In reality, UN application efforts are not conducted through public statements; rather, they are carried out in strict secrecy so that the other side does not take preventive measures. States that might support the application are prepared through diplomatic channels. Unity among national parties and institutions is secured, a national council composed of representatives of all these bodies is formed, and the work is carried out by that council.

Because the relationship between the United Nations and a people must be national. Yet the KCK, whose name literally means “Koma Civakên Kurdistan” – the Union of Kurdish Communities – understands the Kurdish nation not as a nation but as a society.

A society has no right of representation in the United Nations because societies do not possess the attributes of a nation. A nation rests on a common language, culture, history and a shared sociology. An organization that calls a nation a society cannot meaningfully apply to the United Nations, which is a union of nations. The UN represents a union of nations; however, since a state cannot exist without a nation anchored in territory and sovereignty over that territory, membership is open only to states.

Within the United Nations, states are peoples whose membership has been accepted. There is no official procedure that begins with a “membership application” for a people or population that lacks any state status or even a recognized representative status. Undoubtedly an application can be submitted; however, without the necessary preparations it would not meet the purpose. The official conditions and procedure for membership, according to Article 4 of the UN Charter, make membership available only to states that accept the Charter’s obligations, are peace‑loving and are capable of carrying them out.

The UN itself does not recognize states or governments; recognition is performed by other states. The organization can only admit members or approve the credentials of representatives. A state’s membership process works as follows: the application is submitted to the Secretary‑General together with an official declaration that the Charter’s obligations are accepted. The Security Council then examines the application.

At least nine of the fifteen members must vote in favor for a recommendation; a negative vote (veto) by any of China, France, Russia, the United Kingdom or the United States blocks the recommendation. If the Council recommends, the matter goes to the General Assembly. A two‑thirds majority is required for admission. Membership takes effect on the date the acceptance decision is adopted. This process presupposes that the applicant is already regarded as a “state.” The criteria frequently cited in the Montevideo Convention—permanent population, defined territory, government, and the capacity to enter into international relations—together with recognition by other states become decisive at this stage. For peoples without a state status, the practical routes are as follows. Because direct membership is closed, the historically pursued avenues can be listed as:

1‑ Form a representative organization. A political organization, liberation movement or provisional administration that claims to act on behalf of a people is established. The Palestine Liberation Organization (PLO) is a typical example: in 1974 the General Assembly, by resolution 3237, granted it observer status as the representative of the Palestinian people.

2‑ Seek the support of member states for observer status. There is no fixed application form for observer status at the General Assembly. Usually the interested party notifies the Secretary‑General of its intention; subsequently one or more member states submit a draft resolution and the General Assembly votes. General Assembly resolution 49/426 (1994) stipulates that observer status is essentially limited to states and intergovernmental organizations whose activities concern the Council. In 2012, by resolution 67/19 (138 in favour, 9 against, 41 abstentions), Palestine was upgraded to the status of a “non‑member observer state.” This status does not confer voting rights but does allow participation in many meetings and certain privileges. The Holy See (Vatican) occupies a similar position.

3‑ Appeal to UN bodies within the framework of the right of peoples to self‑determination. Article 1 of the Charter affirms the right of peoples to self‑determination. For former colonies, petitions and lobbying can be made through the Special Committee on Decolonisation, human‑rights mechanisms or relevant reporting procedures. These do not lead to membership or automatic recognition; they serve as tools for political support and visibility.

4‑ Bilateral recognition and diplomatic groundwork. Recognition by a sufficient number of UN member states bolsters both the claim to statehood and the chances of a future formal application succeeding in the Security Council and the General Assembly. Without recognition, an application may be technically submitted but cannot advance in practice.

Points to keep in mind: entities such as the “Unrepresented United Nations” (UUN) or similarly named groups are not official United Nations bodies; they are private initiatives. Civil networks like the Unrepresented Nations and Peoples Organization (UNPO) also provide lobbying and visibility but are not UN organs.

In summary, the process does not begin with merely “submitting a petition to the UN”; it starts with political organization, gathering support from other states, and securing a draft resolution from a member state in the General Assembly. Full membership becomes possible only after widespread state recognition and the removal of any Security Council obstacle. Each case depends on political balances; there is no legal “automatic right.”

آیا KCK ادغام‌گرا می‌تواند به سازمان ملل درخواست بدهد؟

پیشنهاد KCK برای درخواست به سازمان ملل، به عنوان یک اقدام سیاسی که واقعیت‌های دیپلماتیک یک ساختار بدون شرایط دولت و شناخت بین‌المللی را نادیده می‌گیرد، مطرح می‌شود؛ در حالی که بررسی مسأله کردها به جای ادعای نمایندگی ملی، بر محور «جامعه» انجام می‌شود و این موضوع زمینه حقوقی و سیاسی این اقدام را به‌صورت بحث‌برانگیز می‌سازد.

مدیران و اعضای KCK که یک سازمان دیاسپورای PKK منحل‌شده است، در بیانیه‌های متعدد خود اعلام کرده‌اند که از اوچالان پیروی می‌کنند، دستورات او را اجرا می‌دارند و ادغام و بی‌دولتی را ترویج می‌دهند.

ادغام نمی‌تواند در میان خواسته‌های یک ملت، حتی یک اقلیت، جای بگیرد. ادغام سیاستی است که به‌ویژه در کشورهای پیشرفته‌ای چون اروپای غربی، آمریکا، استرالیا و کانادا برای این منظور به کار می‌رود تا جوامع مهاجر بتوانند با زندگی روزمرهٔ سرزمین حاکم خود وفق پیدا کنند.

PKK به‌دست‌خواستی دولت و اوچالان منحل شده و به‌صراحت ادغام را ترویج می‌دهد. هدف آن ذوب شدن در این دولت استعماری است. مواجههٔ این فاجعهٔ سیاسی با واکنش عمومی و حضور تعداد کمی افراد در فعالیت‌های آن، نیاز به یک اقدام ملی‌گرایانهٔ جدید اما نیمه‌کامل ایجاد می‌کند که هدف آن تخریب یک درخواست واقعی به سازمان ملل است.

اما واقعیت این است که آن‌ها صادق نیستند و هدف اصلی‌شان تجمیع پیروان خود است.

اخیراً در بروکسل یک کنفرانس برای درخواست به سازمان ملل برگزار کردند. در حالی که کارهای درخواست به سازمان ملل با بیانیه‌های عمومی انجام نمی‌شود؛ بلکه برای جلوگیری از اتخاذ تدابیر توسط طرف مقابل، این کارها به‌دقت به‌صورت مخفی انجام می‌گیرد. کشورهایی که می‌خواهند حمایت کنند، از طریق روش‌های دیپلماتیک آماده می‌شوند. اتحاد احزاب و نهادهای ملی برقرار می‌شود، از میان نمایندگان این نهادها یک شورای ملی تشکیل می‌شود و کارها توسط این شورا اجرا می‌شود.

زیرا رابطهٔ بین سازمان ملل و یک ملت باید ملی باشد. در حالی که KCK، که مخفف «Koma Civakên Kurdistan» به معنای «اتحاد جوامع کردستان» است، همان‌طور که از نامش پیداست، ملت کرد را نه به‌عنوان یک ملت بلکه به‌عنوان یک جامعه می‌بیند.

جامعه حق نمایندگی در سازمان ملل را ندارد؛ زیرا جوامع ویژگی ملت را ندارند. ملت بر پایهٔ زبان مشترک، فرهنگ مشترک، تاریخ مشترک و جامعه‌شناسی مشترک استوار است. سازمانی که جامعه می‌نامد ولی ملت را می‌داند، درخواست به سازمان ملل که اتحادی از ملل است، معنایی ندارد. سازمان ملل به معنای اتحادی از ملل است؛ اما بدون وجود یک ملت که بر پایهٔ سرزمین و حاکمیت آن باشد، نمی‌توان دولت شد؛ بنابراین عضویت فقط برای دولت‌ها باز است.

در چارچوب سازمان ملل، دولت‌ها ملل پذیرفته‌شده برای عضویت هستند. برای یک ملت یا مردمی که هیچ وضعیت دولتی یا حتی وضعیت نمایندگی شناخته‌شده‌ای ندارند، فرآیند رسمی «درخواست عضویت» وجود ندارد. بدون شک می‌توان درخواست داد؛ اما تا زمانی که آمادگی‌های لازم انجام نشود، درخواست مطابق هدف نخواهد بود. شرط و روند رسمی عضویت بر اساس مادهٔ ۴ منشور سازمان ملل این است که عضویت برای دولت‌هایی که تعهدات منشور را می‌پذیرند، صلح‌طلب هستند و می‌توانند آن‌ها را اجرا کنند، باز است.

خود سازمان ملل دولت یا حکومت را به رسمیت نمی‌شناسد؛ شناخت توسط سایر دولت‌ها انجام می‌شود. این سازمان فقط می‌تواند عضو بپذیرد یا وکالت‌نامه‌های نمایندگان را تأیید کند. روند عضویت یک دولت به این صورت است: درخواست به دبیرکل ارائه می‌شود و بیانیه‌ای رسمی که پذیرش تعهدات منشور را تأیید می‌کند، ضمیمه می‌شود. شورای امنیت درخواست را بررسی می‌کند.

برای دریافت توصیه، حداقل ۹ رأی مثبت از ۱۵ عضو لازم است؛ هر یک از چین، فرانسه، روسیه، بریتانیا یا ایالات متحده که رأی مخالف (وتو) بدهد، توصیه را مسدود می‌کند. اگر شورا توصیه کند، موضوع به مجمع عمومی می‌رود. برای پذیرش نیاز به اکثریت دو‑سوم است. عضویت در تاریخی که تصمیم پذیرش اتخاذ می‌شود، به اجرا در می‌آید. این روند مستلزم این است که درخواست‌کننده پیشاپیش به‌عنوان «دولت» شناخته شود. مواردی که در پیمان مونته‌ویدئو به‌طور مکرر اشاره می‌شود (جمعیت ثابت، سرزمین مشخص، دولت و توانایی برقراری روابط بین‌المللی) و شناخت دیگر دولت‌ها در این مرحله تعیین‌کننده است.

راه‌های عملی برای ملل بدون وضعیت زیر این هستند. چون درب عضویت مستقیم بسته است، مسیرهای تاریخی که دنبال می‌شوند به شرح زیر است:

1‑ ایجاد یک سازمان نمایندگی. یک سازمان سیاسی که ادعا می‌کند به نمایندگی از مردم عمل می‌کند، یک حرکت رهایی یا دولت موقت تشکیل می‌دهد. مثال معمول سازمان آزادی‌بخش فلسطین (الف‌ا‌س) است: در سال ۱۹۷۴ با تصمیم مجمع عمومی (۳۲۳۷) به‌عنوان نمایندهٔ مردم فلسطین، وضعیت ناظر دریافت کرد.

2‑ برای دریافت وضعیت ناظر نیاز به حمایت یک یا چند دولت عضو است. برای وضعیت ناظر فرم درخواست ثابتی در مجمع عمومی وجود ندارد. معمولاً طرف مربوطه نیت خود را به دبیرکل اعلام می‌کند؛ سپس یک یا چند دولت عضو طرح تصمیمی ارائه می‌دهند و مجمع عمومی به‌راستای آن رأی می‌دهد. تصمیم مجمع عمومی ۴۹/۴۲۶ سال ۱۹۹۴، عمدتاً وضعیت ناظر را به‌صورت سازمان‌های بین‌دولتی و فعالیت‌های آن‌ها محدود می‌کند. فلسطین در سال ۲۰۱۲ با تصمیم ۶۷/۱۹ (۱۳۸ رأی موافق، ۹ مخالف، ۴۱ معلق) به وضعیت «دولت ناظر غیرعضو» ارتقا یافت. این وضعیت حق رأی نمی‌دهد اما شرکت در بسیاری از نشست‌ها و برخی حقوق را فراهم می‌کند. واتیکان نیز وضعیت مشابهی دارد.

3‑ در چارچوب حق تعیین سرنوشت خود به نهادهای سازمان ملل مراجعه می‌شود. مادهٔ ۱ منشور به حق تعیین سرنوشت ملل اشاره دارد. برای سرزمین‌های مستعمره می‌توان از کمیتهٔ رفع استعمار ویژه، سازوکارهای حقوق بشر یا فرآیندهای گزارش‌دهی مرتبط درخواست‌نامه و لابی ارائه کرد. این اقدامات عضویت یا شناسایی خودکار را به‌دنبال ندارند؛ بلکه ابزارهای حمایت سیاسی و جلب توجه هستند.

4‑ شناخت دوجانبه و بستر دیپلماتیک. شناخت توسط تعداد کافی از کشورهای عضو سازمان ملل، هم ادعای دولتی را تقویت می‌کند و هم شانس درخواست رسمی آینده در شورای امنیت و مجمع عمومی را افزایش می‌دهد. بدون شناخت، حتی اگر درخواست به‌صورت فنی ارائه شود، در عمل پیشرفت نمی‌کند.

نکات قابل توجه عبارتند از: «سازمان ملل بدون نمایندگی» (UUN) یا نهادهای مشابه، سازمان ملل رسمی نیستند؛ آن‌ها ابتکارات خصوصی‌اند. شبکه‌های مدنی مانند UNPO (سازمان ملل و مردم بدون نمایندگی) نیز لابی و دیده شدن فراهم می‌کنند اما جزو نهادهای سازمان ملل محسوب نمی‌شوند.

به‌طور خلاصه، این روند با «ارائهٔ درخواست به سازمان ملل» آغاز نمی‌شود؛ بلکه ابتدا سازماندهی سیاسی، جمع‌آوری حمایت از دیگر دولت‌ها و تضمین ارائهٔ طرح تصمیم توسط یک دولت عضو در مجمع عمومی ضروری است. عضویت کامل تنها با شناخت گستردهٔ دولتی و رفع مانع شورای امنیت امکان‌پذیر می‌شود. هر مورد به تعادل‌های سیاسی وابسته است؛ حق «اتوماتیک» قانونی وجود ندارد.

هل يمكن للـ KCK الاندماجي التقدم بطلب إلى الأمم المتحدة؟

تظهر محاولة KCK التقدم بطلب إلى الأمم المتحدة كخطوة سياسية تتجاهل الواقع الدبلوماسي لهياكل تفتقر إلى شروط الدولة والاعتراف الدولي، بينما يُظهر تناول قضية الكرد على أساس “المجتمع” بدلاً من المطالبة بالتمثيل الوطني أن الأساس القانوني والسياسي لهذه المبادرة مثير للجدل.

صرّح مديرو وأعضاء الـ KCK، وهو منظمة من شتات الـ PKK التي تم حلّها، في العديد من التصريحات أنهم يتبعون أوغلان، ينفّذون توجيهاته، ويدافعون عن الاندماج واللا‑دولة.

لا يمكن أن يكون الاندماج ضمن مطالب أي أمة، ولا حتى أقلية. الاندماج هو سياسة للأجانب تُطبق في دول متقدمة مثل أوروبا الغربية، والولايات المتحدة، وأستراليا، وكندا، لتكيّف المجتمعات المهاجرة مع الحياة اليومية للدولة السيادية التي يعيشون فيها.

قامت الـ PKK، بناءً على رغبة الدولة وأوغلان، بحلّ نفسها وأعلنت صراحةً دعمها للاندماج. تهدف إلى الاندماج داخل هذه الدولة الاستعمارية. يواجه هذا الحدث السياسي ردود فعل سلبية من الجمهور، وتشارك عدد قليل فقط في أنشطتها، مما يدفع إلى الحاجة إلى فعل قومي جديد لكنه غير مكتمل يهدف إلى تعطيل طلب حقيقي للانضمام.

لكن الحقيقة هي أنهم ليسوا مخلصين، وأن هدفهم الحقيقي هو توحيد جماعاتهم.

في الآونة الأخيرة، نظموا مؤتمرًا في بروكسل لتقديم طلب إلى الأمم المتحدة. إلا أن إجراءات التقدم إلى الأمم المتحدة لا تُجرى عبر إعلانات علنية؛ بل تُنفّذ بسرية تامة لتجنب اتخاذ أي إجراءات من الطرف المقابل. تُحضّر الدول التي قد تقدم الدعم عبر وسائل دبلوماسية. تُؤسس وحدة بين الأحزاب والمؤسسات الوطنية، ويُستخرج مجلس وطني من ممثلي جميع هذه المؤسسات لتولي تنفيذ الأعمال.

لأن العلاقة بين الأمم المتحدة وأية أمة يجب أن تكون وطنية. ومع ذلك، فإن الـ KCK تعني «Koma Civakên Kurdistan» أي «اتحاد مجتمعات كردستان». كما يوضح الاسم، ترى المنظمة الشعب الكردي كمجتمع وليس كأمة.

لا يملك المجتمع حق تمثيل في الأمم المتحدة؛ لأن المجتمعات لا تمتلك صفة الأمة. الأمة تُبنى على لغة مشتركة، ثقافة مشتركة، تاريخ مشترك، وعلم اجتماع مشترك. لا معنى لتقدم منظمة تصف الأمة بأنها مجتمع إلى الأمم المتحدة التي هي اتحاد الأمم. الأمم المتحدة تعني اتحاد الأمم؛ ولكن لا يمكن أن تكون دولة دون أمة تستند إلى الأرض وسيادتها على الأرض، وبالتالي العضوية مفتوحة للدول فقط.

في إطار الأمم المتحدة، تُعتبر الدول هي الأمم التي تم قبول عضويتها. لا توجد عملية رسمية تبدأ بـ «طلب عضوية» لأي أمة أو شعب لا يمتلك وضع دولة أو حتى تمثيل معترف به. بالطبع يمكن تقديم طلب؛ لكن دون الاستعدادات اللازمة لن يكون الطلب مناسبًا. شرط العضوية الرسمية وعملية الانضمام، وفقًا للمادة 4 من ميثاق الأمم المتحدة، تفتح للولايات التي تقبل الالتزامات الواردة في الميثاق، وتتمتع بنية سلامية وتستطيع تنفيذها.

لا تعترف الأمم المتحدة نفسها بالدول أو الحكومات؛ فعملية الاعتراف تتم من قبل دول أخرى. يمكن للمنظمة فقط قبول أعضاء أو اعتماد توكيلات ممثليهم. تسير عملية انضمام دولة كالتالي: يُقدَّم الطلب إلى الأمين العام ويُرفق بيان رسمي يقبل فيه التزامات الميثاق. ثم يدرس مجلس الأمن الطلب.

يتطلب الحصول على توصية موافقة إيجابية من تسعة أعضاء على الأقل من أصل خمسة عشر عضوًا؛ أي صوت معارض (حق النقض) من الصين أو فرنسا أو روسيا أو المملكة المتحدة أو الولايات المتحدة يعرقل التوصية. إذا أقر المجلس التوصية، تُعرض المسألة على الجمعية العامة. يُشترط أغلبية الثلثين للقبول. تُصبح العضوية سارية المفعول اعتبارًا من تاريخ قرار القبول. تتطلب هذه العملية اعتبار المتقدم كـ «دولة» بالفعل. العناصر التي يُشار إليها كثيرًا في اتفاقية مونتيفيديو (السكان الدائمون، إقليم محدد، حكومة، والقدرة على الدخول في علاقات دولية) وتقدير دول أخرى باعتبارها دولة هي ما يحدد ذلك.

أما بالنسبة للأمم التي لا تملك وضعًا قانونيًا، فهناك مسارات عملية يمكن اتباعها. نظرًا لإغلاق باب العضوية المباشرة، فإن المسارات التاريخية المتبعة هي كما يلي:

1‑ إنشاء منظمة تمثيلية. تُؤسس منظمة سياسية أو حركة تحرير أو حكومة مؤقتة تدعي أنها تمثل الشعب. مثال ذلك منظمة تحرير فلسطين (PLO) التي حصلت على صفة مراقب كتمثيل للشعب الفلسطيني بقرار الجمعية العامة عام 1974 (القرار 3237).

2‑ السعي للحصول على صفة مراقب بدعم من دول عضوّة. لا يوجد نموذج طلب ثابت لصفة المراقب في الجمعية العامة. عادةً ما يُبلغ الطرف المعني الأمين العام عن نيته؛ ثم تُقدِّم دولة أو أكثر مشروع قرار من قبل الدول الأعضاء وتصوت الجمعية العامة. قرار الجمعية العامة رقم 49/426 الصادر عام 1994 يحدد أن صفة المراقب تقتصر أساسًا على الدول والمنظمات الحكومية بين الحكومات.

حصلت فلسطين في عام 2012 بقرار رقم 67/19 (138 لصالحها، 9 ضدها، 41 مترددًا) على صفة «دولة مراقبة غير عضو». لا تمنح هذه الصفة حق التصويت، لكنها تسمح بالمشاركة في العديد من الاجتماعات وتمنح بعض الحقوق. الفاتيكان أيضًا في وضع مشابه.

3‑ التوجه إلى هيئات الأمم المتحدة في إطار حق تقرير المصير. ينص البند الأول من الميثاق على حق الشعوب في تقرير مصيرها. يمكن تقديم عرائض أو مرافعات عبر لجنة إلغاء الاستعمار الخاص، أو آليات حقوق الإنسان، أو عمليات التقارير ذات الصلة. هذه الإجراءات لا تُؤدي إلى عضوية أو اعتراف تلقائي، بل تُعد أدوات للدعم السياسي وإثارة الانتباه.

4‑ الاعتراف الثنائي والأساس الدبلوماسي. إذا اعترفت عدد كافٍ من دول الأعضاء في الأمم المتحدة بالدولة، فإن ذلك يعزز كلًا من الادعاء بالسيادة وإمكانية تقديم طلب رسمي أمام مجلس الأمن والجمعية العامة. بدون هذا الاعتراف، حتى لو تم تقديم طلب تقنيًا، لن يتقدم عمليًا.

النقاط التي يجب الانتباه إليها هي: المنظمات التي تحمل أسماء مثل «الأمم المتحدة غير الممثلة» (UUN) أو ما شابه ليست جزءًا من الأمم المتحدة الرسمية؛ بل هي مبادرات خاصة. الشبكات المدنية مثل UNPO (منظمة الأمم غير الممثلة والشعوب) توفر لوجستيات للضغط والرؤية لكنها لا تُعد هيئة أممية.

خلاصة القول إن العملية لا تقتصر على «تقديم عريضة إلى الأمم المتحدة»، بل تبدأ بتنظيم سياسي، جمع الدعم من دول أخرى، وضمان تقديم مشروع قرار من دولة عضو في الجمعية العامة. العضوية الكاملة لا تتحقق إلا بعد اعتراف واسع النطاق من الدول وعبور عائق مجلس الأمن. كل حالة تعتمد على التوازنات السياسية؛ ولا توجد «حق تلقائي» قانوني.

İlgili haberler