Düşmanınızın ve müttefiklerinin sizi öldürmesine veya kaçırmasına hiçbir literatürde komplo denmez. Komplo, dost bildiklerinin sana tuzak kurmasına denir.

Türkiye, öldürülen her askeri için komplo mu diyor? Hayır. O hâlde PKK, her öldürülen militanı için nasıl komplo diyemiyorsa, liderinin başına gelenler de bu kapsamdadır.

Dahası, günün sonunda Öcalan devletin tüm isteklerini uygulamış, Kürdleri de devletin resmi ideolojisinin inkâr ve aşağılama diliyle aşağılamıştır.

Öcalan’ın Kenya’dan Türkiye’ye getirilmesine “uluslararası komplo” denmesinin gerekçesini sorgulamak gerekiyor. Abdullah Öcalan’ın liderliğindeki PKK’nın 1984’ten itibaren Türkiye’de ve sınır ötesinde yürüttüğü silahlı mücadele, on binlerce can kaybına yol açmış; PKK ve lideri uluslararası hukuka uygun bir mücadele yürütmemiştir. Komünist eğilimli, ideolojik yanı ağır basan, lider tapınmacılığı ve ideolojik körlüğü esas alan bir yapılanmaya dönüşmüştür.

Aynı metodolojiyi Avrupa’da da uygulamıştır. Diplomasiden yoksun, aşırı şiddet eylemleri, örgütün ABD (1997’den itibaren), Avrupa Birliği ülkeleri ve pek çok diğer devlet tarafından terör örgütü olarak tanımlanmasına zemin hazırlamıştır. Öcalan, uzun yıllar Suriye’de Muhaberat’ın sunduğu konfor ortamında Avrupa’ya gelmek istemiş; İtalya, Rusya ve Yunanistan gibi PKK’yı terör listesine alan veya bu listeye karşı hassas ülkelerde siyasi sığınma arayışına girmiş; bu talepler büyük ölçüde reddedilmiştir.

Reddedileceğini bildiği hâlde neden sığınmacı olmak istemesi, sorgulanmaya değer ciddi bir olaydır. Bu süreçte örgütün Güney Kürdlerine yönelik şiddeti, ayrıca içişlerinde ve dışarıya dönük kendi kör, amaçsız şiddet eylemlerinin yarattığı uluslararası meşruiyet kaybı ile sığınma arayışının çakışması, “komplo” iddialarının temelindeki çelişkiyi oluşturur: Terör listesine girmenin doğal sonucu olarak devletlerin işbirliği yapmasını zaten Öcalan sağlamıştır.

Örneğin Almanya’da uyguladığı şiddet yetmemiş gibi MED TV’de Almanya’yı şiddetle tehdit etmiştir. Bu akıl, Kürd ulusunun çıkarlarını savunan bir akıl olamayacağı gibi dünyadaki güç dengelerini de bilmeyen bir akıldır. Sonra da bu ülkeye mülteci olmak isteyeceksin ve sonra da buna uluslararası komplo denmez. Şayet bu bir komplo ise, bu komplo kendisinin eseridir.

Kendisini ve örgütünü birçok ülkenin terör listesine koydurtmuş birinin, dağda savaşan yoldaşlarının yanında değil de Suriye’deki havuzlu villalarda yaşaması, ardından da sığınma umuduyla Avrupa’ya yönelmesi nasıl bir stratejidir? Neden özgür dağa değil de Avrupa’ya mülteci olmak istiyor? Bu akıl mı, akılsızlık mı, yönlendirilme mi yoksa bilinçsizlik midir?

Avrupa’da onlarca yoldaşının öldürülmesiyle ilgili davalar varken, cinayetlerden sorumlu tutulan birinin Avrupa hukukunu hiçe sayarak mülteci statüsü alacağını beklemesi ya büyük bir bilinçsizliktir ya da etrafındakilerin onun despotluğundan kurtulmak için onu oraya yönlendirmesidir.

Peki bu neden uluslararası bir komplo olsun? Yani birçok ulus ona dosttu da biz mi bilmiyorduk? Ona söz mü vermişlerdi? Hayır. Uçakta “anası Türk” demesi ve sonrasında sergilediği tutum da malum, Türklüğe tam entegre… Peki, onun örgütlediği veya onayladığı saldırılarda hayatını kaybeden Kürdlerin sayısı kaç bini buluyor? Bu komplo olmuyor mu?

Bir lider, kendi milletine karşı bu kadar hasar verdiyse, asıl komplo kuranın kendisi olup olmadığı tartışılmıyor. Kaçırılmaya veya yakalanmaya “komplo” denmesinin de bir sınırı ve bir tanımı vardır. Siyasi-askeri mücadelede öldürülmek, yakalanmak veya teslim edilmek mümkün ve sık görülen durumlardır. “Komplo” tabiri ise daha çok, güven duyulan kişiler tarafından kasten tuzağa düşürülmeyi ifade eder. Öcalan kime güveniyordu?

Batı’ya, ABD’ye veya İsrail’e düşmanlık ettiğini söylüyordu; ya da onların araçsallaştırdığı biri olarak kullanılıyordu.

Onlara doğrudan zarar vermekten ziyade, Kürd milletini kriminalize etme işlevi gördüğü açıktır. Bugün hâlâ Türk devletinin çıkarları doğrultusunda Kürd ulusal taleplerine karşı durduğu söylenebilir: Rojava’nın IŞİD artıklarına bırakılması, entegrasyon ve Türkleşme çağrıları, partinin ve tüm kurumlarının feshedilerek “terör örgütü” olduklarını resmen kabul etmeleri, partisine de bir komplo sayılmaz mı?

Bunlar, Kenya’daki olaydan daha büyük ve uzun vadeli bir “komplo” olarak değerlendirilebilir mi? Bu sorular, “kaçırılma” anlatısının ötesinde, Öcalan’ın siyasi pratiğinin ve sonuçlarının daha geniş bir komplo olarak değerlendirilmesini gerektiriyor.

Kuştin an revandina te ji aliyê dijminê te û hevalbendên wî ve, di tu wêjeyê de jê re komplo nayê gotin. Komplo ew e ku yên te ew wekî dost didîtin xefikê ji te re vedin.

Ma Tirkiye ji bo her leşkerê xwe yê tê kuştin dibêje komplo? Na. Wê demê, çawa ku PKK ji bo her mîlîtanê xwe yê tê kuştin nikare bibêje komplo, tiştên hatin serê rêberê wê jî di vê çarçoveyê de ne.

Ji vê jî wêdetir, di dawiya rojê de Öcalan hemû daxwazên dewletê bi cih anîn û Kurd jî bi zimanê înkar û biçûkxistinê yê îdeolojiya fermî ya dewletê biçûk xistin.

Divê sedema ku anîna Öcalan ji Kenyayê bo Tirkiyeyê wekî “komploya navneteweyî” tê binavkirin were pirsîn. Têkoşîna çekdarî ya ku PKKê di bin rêberiya Abdullah Öcalan de ji sala 1984an ve li Tirkiyeyê û li derveyî sînor meşand, bû sedema mirina bi deh hezaran kesan; PKK û rêberê wê têkoşîneke li gorî hiqûqa navneteweyî nemeşandin. Ew veguherî avahiyeke meyldarê komunîzmê, ku aliyê wê yê îdeolojîk giran e û perestina rêber û koriya îdeolojîk dike bingeh.

Heman metodolojî li Ewropayê jî bi kar anî. Çalakiyên tundiya zêde yên bê dîplomasî, rê li ber vê yekê vekirin ku rêxistin ji aliyê DYA (ji 1997an ve), welatên Yekîtiya Ewropayê û gelek dewletên din ve wekî rêxistina terorê were binavkirin. Öcalan salên dirêj li Sûriyeyê, di nav rehetiya ku Muxaberatê pêşkêşî wî dikir de, xwest were Ewropayê; li welatên wekî Îtalya, Rûsya û Yewnanistanê, ku PKK xistibûn lîsteya terorê an li hember vê lîsteyê hesas bûn, li penaberiya siyasî geriya; ev daxwaz bi piranî hatin redkirin.

Çima xwest bibe penaber, tevî ku dizanibû wê were redkirin, bûyereke cidî ye ku hêjayî pirsînê ye. Di vê pêvajoyê de tundiya rêxistinê ya li dijî Kurdên Başûr, herwiha windakirina rewabûna navneteweyî ya ji ber çalakiyên wê yên tundiyê yên kor û bêarmanc, hem di karên wê yên hundirîn de hem jî yên ber bi derve, û lihevketina vê yekê bi lêgerîna penaberiyê re, nakokiya di bingeha îdiayên “komplo”yê de pêk tîne: Hevkariya dewletan, wekî encama xwezayî ya ketina lîsteya terorê, jixwe Öcalan bi xwe misoger kiribû.

Bo nimûne, wekî ku tundiya wî ya li Almanyayê têr nekiribe, li ser MED TVyê bi tundî gef li Almanyayê xwar. Ev aqil, wekî ku nikare aqlekî be ku berjewendiyên neteweya Kurd diparêze, herwiha aqlekî ye ku hevsengiyên hêzê yên cîhanê jî nizane. Paşê tu yê bixwazî li vî welatî bibî penaber, û paşê jî ji vê re komploya navneteweyî nayê gotin. Eger ev komplo be, ev komplo berhema wî bi xwe ye.

Kesê ku xwe û rêxistina xwe xistiye lîsteya terorê ya gelek welatan, ne li cem hevalên xwe yên li çiyê şer dikin, lê li Sûriyeyê di vîllayên bi hewz de bijî, paşê jî bi hêviya penaberiyê berê xwe bide Ewropayê, ev çi stratejî ye? Çima ne ber bi çiyayê azad ve, lê dixwaze li Ewropayê bibe penaber? Ev aqil e, bêaqilî ye, rêberîkirin e an jî bêhişmendî ye?

Dema li Ewropayê dozên derbarê kuştina bi dehan hevalên wî de hebin, hêviya kesekî ku ji kuştinan berpirsiyar tê dîtin ku hiqûqa Ewropayê paşguh bike û statûya penaberiyê werbigire, an bêhişmendiyeke mezin e, an jî ew e ku yên li dora wî ji bo ji despotîzma wî xilas bibin ew ber bi wir ve rêberî kirine.

Baş e, çima ev komployeke navneteweyî be? Yanî gelek netewe dostên wî bûn û me nizanibû? Ma soz dabûnê? Na. Gotina wî ya di balafirê de ku “diya min Tirk e” û helwesta ku paşê nîşan da jî diyar e, bi temamî bi Tirkîtiyê re entegre… Baş e, hejmara Kurdên ku di wan êrîşên ku wî bi rêxistin kirin an pejirandin de jiyana xwe ji dest dan, digihêje çend hezaran? Ma ev nabe komplo?

Eger rêberek ev qas zirar dabe neteweya xwe, nayê nîqaşkirin ka komplogerê rastîn ne ew bi xwe ye. Ji bo revandin an girtinê gotina “komplo” jî sînorek û pênaseyek heye. Di têkoşîna siyasî-leşkerî de hatina kuştin, girtin an radestkirinê rewşên mimkun û pir caran tên dîtin in. Têgeha “komplo” bêtir tê wateya bi qestî xistina xefikê ji aliyê kesên ku bawerî bi wan tê kirin ve. Öcalan bawerî bi kê dianî?

Wî digot ku dijminatiya cîhana rojavayî, DYA an Îsraîlê dike; an jî wekî kesekî ku wan ew wekî amûr bi kar dianîn dihat bikaranîn.

Aşkere ye ku ji dêvla zirareke rasterast bide wan, erka krîmînalîzekirina neteweya Kurd dît. Mirov dikare bibêje ku ew îro jî li gorî berjewendiyên dewleta Tirk li dijî daxwazên neteweyî yên Kurdan disekine: Hiştina Rojava ji bermayiyên DAIŞê re, bangên entegrasyon û tirkkirinê, betalkirina partiyê û hemû saziyên wê û bi fermî qebûlkirina ku ew “rêxistina terorê” ne, ma ji bo partiya wî jî komplo nayê hesibandin?

Ma ev dikarin wekî “komployeke” ji bûyera Kenyayê mezintir û demdirêjtir werin nirxandin? Ev pirs, li derveyî vegotina “revandinê”, hewce dikin ku pratîka siyasî ya Öcalan û encamên wê wekî komployeke berfirehtir werin nirxandin.

لە هیچ ئەدەبیاتێکدا بە کوشتن یاخود ڕفاندنت لەلایەن دوژمن و هاوپەیمانەکانییەوە ناوترێت پیلانگێڕی. پیلانگێڕی ئەوەیە کە ئەوانەی بە دۆستی خۆتیان دەزانیت تەڵەت بۆ بنێنەوە.

ئایا تورکیا بۆ هەر سەربازێک کە دەکوژرێت دەڵێت پیلانگێڕییە؟ نەخێر. کەواتە هەروەک چۆن پەکەکە ناتوانێت بۆ هەر چەکدارێکی کوژراوی بڵێت پیلانگێڕییە، ئەوەی بەسەر ڕێبەرەکەشیدا هاتووە لەناو هەمان چوارچێوەدایە.

سەرباری ئەمەش، لە کۆتایی ڕۆژەکەدا ئۆجەلان هەموو داواکارییەکانی دەوڵەتی جێبەجێ کردووە و کوردیشی بە زمانی نکۆڵیکردن و ڕسوایی لە ئایدۆلۆژیای فەرمیی دەوڵەت ڕسوا کردووە.

پێویستە پرسیار لەسەر هۆکاری ناونانی هێنانەوەی ئۆجەلان لە کینیاوە بۆ تورکیا بە "پیلانگێڕیی نێودەوڵەتی" بکرێت. خەباتی چەکداریی پەکەکە بە ڕێبەرایەتی عەبدوڵڵا ئۆجەلان لە ساڵی ١٩٨٤ەوە لە تورکیا و لەودیو سنوورەکان ئەنجامی داوە، بووەتە هۆی گیانلەدەستدانی دەیان هەزار کەس؛ پەکەکە و ڕێبەرەکەی خەباتێکی گونجاویان لەگەڵ یاسا نێودەوڵەتییەکاندا بەڕێوە نەبردووە. بووەتە پێکهاتەیەک کە ئاراستەی کۆمۆنیستی هەیە، لایەنی ئایدۆلۆژی بەسەریدا زاڵە و پەرستنی ڕێبەر و کوێریی ئایدۆلۆژی کردووەتە بنەما.

هەمان شێوازکاریی لە ئەوروپاش جێبەجێ کردووە. نەبوونی دیپلۆماسی و کردەوەی توندوتیژیی بێئەندازە، ڕێگەی خۆش کرد بۆ ئەوەی ڕێکخراوەکە لەلایەن ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا (لە ساڵی ۱۹۹۷ەوە)، وڵاتانی یەکێتیی ئەوروپا و گەلێک دەوڵەتی دیکەوە وەک ڕێکخراوێکی تیرۆریستی بناسرێت. ئۆجەلان کە ساڵانێکی درێژ لە سووریا لەناو کەشوهەوای ئاسوودەییدا بوو کە موخابەرات بۆی ڕەخساندبوو، ویستی بێتە ئەوروپا؛ داوای پەنابەریی سیاسی لە وڵاتانی وەک ئیتالیا، ڕووسیا و یۆنان کرد کە پەکەکەیان دەستنیشان کردبوو وەک تیرۆر یان لەبەرامبەر ئەم بابەتەدا هەستیار بوون؛ بەڵام ئەم داواکارییانە تا ڕادەیەکی زۆر ڕەتکرانەوە.

ئەوەی سەرەڕای ئەوەی دەیزانی داواکەی ڕەت دەکرێتەوە، ویستی ببێتە پەنابەر، ڕووداوێکی جددییە و شایەنی پرسیارکردنە. لەم پرۆسەیەدا، توندوتیژیی ڕێکخراوەکە بەرامبەر کوردانی باشوور، هەروەها لەدەستدانی شەرعییەتی نێودەوڵەتی کە بەهۆی کردەوە توندوتیژە کوێر و بێئامانجەکانی خۆی لەناوەوە و بەرامبەر دەرەوە دروست ببوو، هەروەها هاوکاتبوونی ئەمە لەگەڵ گەڕان بەدوای پەنابەریدا، ناکۆکیی سەرەکیی ناو ئیدیعاکانی "پیلانگێڕی" پێکدەهێنێت: ئۆجەلان خۆی پێشتر هاوکاریی نێوان دەوڵەتانی ڕەخساندبوو، وەک ئەنجامێکی سروشتیی چوونە ناو لیستی تیرۆرەوە.

بۆ نموونە، وەک ئەوەی ئەو توندوتیژییەی لە ئەڵمانیا ئەنجامی داوە بەس نەبێت، لە کەناڵی مەد تیڤییەوە هەڕەشەی توندوتیژیی لە ئەڵمانیا کرد. ئەم بیرکردنەوەیە، نە دەتوانێت بیرکردنەوەیەک بێت بەرگری لە بەرژەوەندییەکانی نەتەوەی کورد بکات، نە بیرکردنەوەیەکیشە شارەزای هاوسەنگیی هێزەکانی جیهان بێت. دواتریش دەتەوێت ببیتە پەنابەر لەم وڵاتەدا و دوایش ناوی دەنێیت پیلانگێڕیی نێودەوڵەتی. ئەگەر ئەمە پیلانگێڕی بێت، ئەوا ئەم پیلانگێڕییە بەرهەمی دەستی خۆیەتی.

کەسێک کە خۆی و ڕێکخراوەکەی خستووەتە ناو لیستی تیرۆری گەلێک وڵاتەوە، لە بری ئەوەی لە پەنای هەڤاڵە شەڕکەرەکانیدا بێت لە شاخ، لە ڤێلا مەلەوانگادارەکانی سوریا دەژیا و دواتریش بە هیوای پەنابەری ڕووی لە ئەوروپا کرد؛ ئەمە چ جۆرە ستراتیژێکە؟ بۆچی لەبری شاخی ئازاد، ویستی ببێتە پەنابەر لە ئەوروپا؟ ئایا ئەمە هۆشمەندییە، یان بێئەقڵییە، یان ئاڕاستەکردنە، یان بێئاگاهی؟

لە کاتێکدا لە ئەوروپا دەیان دۆسیەی دادگا پەیوەندیدار بە کوشتنی هەڤاڵەکانی هەبوون، کەسێک کە بەرپرسیار کرابوو لەو تاوانانە، چاوەڕێی ئەوەی دەکرد سەروەریی یاسای ئەوروپا پشتگوێ بخرێت و مافی پەنابەریی وەربگرێت؛ ئەمە یان بێئاگاهییەکی گەورەیە، یان دەوروبەرەکەی بۆ ڕزگاربوون لە زۆردارییەکەی، ئاڕاستەی ئەوێیان کردووە.

کەواتە بۆچی ئەمە پیلانگێڕییەکی نێودەوڵەتی بێت؟ واتە ئایا گەلێک نەتەوە دۆستی ئەو بوون و ئێمە نەماندەزانی؟ ئایا بەڵێنیان پێدابوو؟ نەخێر. لە فڕۆکەکەدا کە گوتی "دایکم تورکە" و ئەو هەڵوێستەی دواتر نیشانیدا زانراوە، بە تەواوی تێکەڵبوون لەگەڵ تورکبووندا… باشە، ژمارەی ئەو کوردانەی لەو هێرشانەی ئەو ڕێکیخستبوون یاخود پەسەندی کردبوون گیانیان لەدەستدا گەیشتووەتە چەند هەزار کەس؟ ئایا ئەمە ناکاتە پیلانگێڕی؟

ئەگەر ڕێبەرێک ئەوەندە زیانی بە نەتەوەکەی خۆی گەیاندبێت، باسی ئەوە ناکرێت کە ئایا خۆی پیلانگێڕی سەرەکییە یان نا. ناونانی ڕفاندن یان دەستگیرکردن بە "پیلانگێڕی" سنوور و پێناسەیەکی هەیە. لە خەباتی سیاسی-سەربازیدا کوژران، دەستگیرکردن یان ڕادەستکردن شتێکی ڕێپێدراو و باوە. چەمکی "پیلانگێڕی" زیاتر دەربڕینی ئەوەیە کە لەلایەن کەسانی جێگەی بڕواوە بە ئەنقەست بخڕێیتە تەڵەوە. ئۆجەلان بڕوای بە کێ هەبوو؟

دەیگوت دوژمنایەتی جیهانی ڕۆژئاوا، ئەمریکا یان ئیسرائیل دەکات؛ یاخود وەک ئامرازێک لەلایەن ئەوانەوە بەکاردەهێنرا.

روونە کە لە جیاتی زیانگەیاندنی راستەوخۆ پێیان، زیاتر وەک ئامرازێک بۆ تاوانبارکردنی نەتەوەی کورد بەکار هاتووە. ئەمڕۆش دەکرێت بگوترێت لە راستای بەرژەوەندییەکانی دەوڵەتی تورکیادا دژی داواکارییە نەتەوەییەکانی کورد دەوەستێتەوە: هێشتنەوەی ڕۆژئاوا بۆ پاشماوەکانی داعش، بانگەواز بۆ تێکەڵبوون و تورکبوون، و هەڵوەشاندنەوەی پارتی و سەرجەم دامەزراوەکانی و دانپێدانانی فەرمی بەوەی کە "ڕێکخراوی تیرۆریستین"، ئایا ئەمە خۆی بە پیلانگێڕی لەسەر پارتەکەی ئەژمار ناکرێت؟

ئایا دەکرێت ئەمە وەک "پیلانگێڕییەکی" گەورەتر و درێژخایەنتر لە ڕووداوەکەی کینیا سەیر بكرێت؟ ئەم پرسیارانە، لەودیو گێڕانەوەی "ڕفاندنەکەوە"، پێویستی بەوەیە کە کردار و ئەنجامە سیاسییەکانی ئۆجەلان وەک پیلانگێڕییەکی بەربڵاوتر هەڵسەنگێندرێن.

In no literature is it called a conspiracy when your enemies and allies kill or kidnap you. A conspiracy is when those you consider friends set a trap for you.

Does Turkey call every killed soldier a conspiracy? No. If, then, the PKK cannot call every killed militant a conspiracy, the events concerning its leader also fall within this scope.

Moreover, in the end Öcalan has implemented all of the state's demands and has demeaned the Kurds with the state's official ideology of denial and contempt.

It is necessary to question the justification for calling Öcalan's transfer from Kenya to Turkey an “international conspiracy.” The armed struggle waged by the PKK under Abdullah Öcalan’s leadership since 1984, both inside Turkey and beyond its borders, has caused tens of thousands of deaths; the PKK and its leader have not conducted a struggle in accordance with international law. It has turned into a structure dominated by communist tendencies, heavy ideological bias, leader worship and ideological blindness.

He also applied the same methodology in Europe. Devoid of diplomacy, extreme violent actions paved the way for the organization to be designated as a terrorist group by the United States (since 1997), European Union countries and many other states. Öcalan, for many years, wanted to come to Europe while enjoying the comfortable environment provided by the Mukhabarat in Syria; he sought political asylum in countries such as Italy, Russia and Greece, which had put the PKK on terrorist lists or were sensitive about such listing; these requests were largely rejected.

That he still wanted to become a refugee despite knowing he would be rejected is a serious matter worthy of questioning. In this process, the organization’s violence against Southern Kurds, together with the loss of international legitimacy caused by its own blind, purposeless violent acts both internally and outwardly, collided with its search for asylum, forming the contradiction at the heart of the “conspiracy” claims: Öcalan had already ensured that states would cooperate as a natural consequence of being placed on terrorist lists.

For example, as if the violence he had used in Germany were not enough, he threatened Germany with force on MED TV. This line of thinking cannot be one that defends the interests of the Kurdish nation, and it is also a mindset that does not understand the balance of power in the world. Then you would want to become a refugee in that country, and that would not be called an international conspiracy. If this is a conspiracy, then the conspiracy is his own making.

What kind of strategy is it for someone who has had himself and his organization placed on the terror lists of many countries to live not among his comrades fighting in the mountains, but in pool‑side villas in Syria, and then turn to Europe hoping for asylum? Why does he want to become a refugee in Europe rather than go to the free mountains? Is this reasoning, foolishness, manipulation, or simply ignorance?

While there are lawsuits in Europe concerning the killing of dozens of his comrades, for a person held responsible for those murders to expect to obtain refugee status in disregard of European law is either a gross lack of awareness or the result of those around him steering him there in order to rid themselves of his despotism.

So why should this be an international conspiracy? I mean, many nations were friendly to him, and we didn’t know? Did they promise him anything? No. His saying on the plane that his mother is Turkish and the attitude he displayed afterwards are well known: fully integrated into Turkishness… So, how many thousands of Kurds have lost their lives in attacks that he organized or approved? Isn’t that a conspiracy?

If a leader inflicts such damage on his own nation, why is it not debated whether he himself is the real conspirator. There is also a limit and a definition to calling a kidnapping or capture a “conspiracy”. In political‑military struggles, being killed, captured or handed over is possible and common. The term “conspiracy” more often refers to being deliberately set up by trusted individuals. Who did Öcalan trust?

He claimed to be hostile to the West, the United States or Israel; or he was being used as a tool of theirs.

Rather than directly harming them, he clearly served to criminalize the Kurdish nation. It can still be said that today, in line with the interests of the Turkish state, he stands against Kurdish national demands: leaving Rojava to the remnants of ISIS, calls for integration and Turkification, the dissolution of the party and all its institutions and officially declaring them a “terrorist organization,” wouldn’t that also be considered a conspiracy against his own party?

Can these be seen as a larger and longer‑term “conspiracy” than the incident in Kenya? These questions, beyond the narrative of “abduction,” require viewing Öcalan’s political practice and its outcomes as part of a broader conspiracy.

در هیچ ادبیاتی به قتل یا ربودن شما توسط دشمن و متحدانتان توطئه گفته نمی‌شود. توطئه به معنای این است که کسانی که دوست می‌دانید برای شما تله می‌گذارند.

آیا ترکیه برای هر سرباز کشته‌شده می‌گوید این یک توطئه است؟ نه. پس اگر پ.ک.ک نتواند برای هر مبارز کشته‌شده توطئه بگوید، اتفاقاتی که برای رهبرش رخ می‌دهد نیز در همین چارچوب است.

علاوه بر این، در پایان روز، اوچالان تمام خواسته‌های دولت را اجرا کرده و کردها را نیز با زبان انکار و تحقیر ایدئولوژی رسمی دولت مورد توهین قرار داده است.

باید دلایل نامگذاری انتقال اوچالان از کنیا به ترکیه به عنوان «توطئه بین‌المللی» را مورد سؤال قرار داد. مبارزه مسلحانه‌ای که تحت رهبری عبدالله اوچالان و پ.ک.ک از سال ۱۹۸۴ در ترکیه و فراتر از مرزها انجام شد، منجر به کشته شدن ده‌ها هزار نفر شد؛ پ.ک.ک و رهبر آن مبارزه‌ای مطابق با حقوق بین‌المللی انجام نداده‌اند. این سازمان به ساختاری متمایل به کمونیسم، با ایدئولوژی سنگین، پرستش رهبر و کوری ایدئولوژیک تبدیل شده است.

او همان روش‌شناسی را در اروپا نیز به کار برد. عدم داشتن دیپلماسی، اعمال خشونت شدید، زمینه‌ساز این شد که این سازمان از سوی ایالات متحده (از سال ۱۹۹۷)، کشورهای اتحادیه اروپا و بسیاری از دولت‌های دیگر به عنوان سازمان تروریستی شناخته شود. اوچالان سال‌ها در سوریه در محیط راحتی که مخابرات فراهم می‌کرد، تمایل داشت به اروپا بیاید؛ در کشورهایی که مانند ایتالیا، روسیه و یونان پ.ک.ک را در فهرست تروریستی قرار داده‌اند یا نسبت به این فهرست حساس هستند، به دنبال پناهندگی سیاسی رفت؛ این درخواست‌ها به‌طور عمده رد شد.

اگرچه می‌دانست که رد خواهد شد، اما تمایل او به پناهندگی مسأله‌ای جدی است که شایستگی بررسی دارد. در این دوره، خشونت سازمان نسبت به کردهای جنوبی، به‌علاوه از دست دادن مشروعیت بین‌المللی ناشی از اعمال خشونت کور و بی‌هدف داخلی و خارجی، با جستجوی پناهندگی تداخل دارد و تضاد پایه‌ای ادعاهای «توطئه» را شکل می‌دهد: همکاری دولت‌ها را، که نتیجهٔ طبیعی ورود به فهرست تروریستی است، خود اوچالان از پیش فراهم کرده بود.

به عنوان مثال، گویی خشونتی که در آلمان به کار برد کافی نبود، در مد تی‌وی نیز آلمان را به‌صورت خشونت‌آمیز تهدید کرده است. این عقل، نمی‌تواند عقل مدافع منافع ملت کرد باشد و همچنین عقلی است که توازن قوای جهان را نمی‌شناسد. سپس می‌خواهی به این کشور پناهنده شوی و این را توطئه‌ای بین‌المللی نمی‌نامند. اگر این یک توطئه باشد، این توطئه اثر خود اوست.

فردی که خود و سازمانش را در فهرست تروریستی بسیاری از کشورها قرار داده است، چرا به جای همراهانش که در کوه‌ها می‌جنگند، در ویلاهای مجهز به استخر در سوریه زندگی می‌کند و سپس به امید پناهندگی به اروپا می‌رود؟ چرا می‌خواهد به جای کوه‌های آزاد، پناهندهٔ اروپا شود؟ آیا این عقل است، نادانی، هدایت شدن یا بی‌آگاهی؟

در حالی که دادخواست‌هایی دربارهٔ قتل ده‌ها تن از رفقایش در اروپا وجود دارد، انتظار داشتن اینکه کسی که به قتل متهم شده، با نادیده گرفتن قوانین اروپایی، وضعیت پناهندگی بگیرد، یا بی‌آگاهی بزرگ است یا این‌که اطرافیان او را برای خلاص شدن از استبدادش به آن سمت هدایت می‌کنند.

خب چرا این باید یک توطئه بین‌المللی باشد؟ یعنی بسیاری از ملل به او دوست بودند و ما نمی‌دانستیم؟ آیا به او قول داده بودند؟ نه. گفتن «مادرم ترک است» در هواپیما و رفتار بعدی‌اش که واضح است، کاملاً در ترک‌بودگی ادغام شده… خب، تعداد کردهایی که در حملات سازماندهی یا تأیید شده توسط او جان خود را از دست دادند، به چند هزار می‌رسد؟ این توطئه نیست؟

اگر یک رهبر این‌چنین به ملت خود آسیب برساند، چرا بحث نمی‌شود که آیا خود او سازنده اصلی توطئه است یا نه. برای ربوده شدن یا دستگیر شدن نیز «توطئه» مرز و تعریفی دارد. در مبارزه‌های سیاسی‑نظامی کشته شدن، دستگیر شدن یا تسلیم شدن امری ممکن و شایع است. واژه «توطئه» بیشتر به معنای فریب عمدی توسط افراد مورد اعتماد است. اوچالان به چه کسی اعتماد داشت؟

او می‌گفت که به غرب، ایالات متحده یا اسرائیل دشمنی می‌کند؛ یا به عنوان ابزاری که توسط آن‌ها به کار گرفته شده بود، استفاده می‌شد.

به جای اینکه به‌طور مستقیم به آن‌ها آسیب برساند، واضح است که هدف این کار، جرم‌انگاری ملت کرد بوده است. امروز نیز می‌توان گفت که او همچنان در راستای منافع دولت ترکیه، در برابر مطالبات ملی کردها ایستاده است: رها کردن روژاوا به بقایای داعش، فراخوان‌های یکپارچه‌سازی و ترکیه‌سازی، لغو حزب و تمام نهادهای آن و به‌طور رسمی پذیرفتن اینکه «سازمان تروریستی» هستند، آیا این نیز نمی‌تواند به‌عنوان یک توطئه علیه حزب او نیز محسوب شود؟

آیا می‌توان این موارد را به‌عنوان یک «توطئه» بزرگ‌تر و بلندمدت نسبت به حادثهٔ کنیا ارزیابی کرد؟ این سؤال‌ها، فراتر از روایت «ربودن»، نیازمند این هستند که عمل سیاسی اوچالان و پیامدهای آن را به‌عنوان یک توطئهٔ گسترده‌تر بررسی کنیم.

أن يقتلك عدوك وحلفاؤه أو يختطفوك، فهذا لا يُسمّى مؤامرة في أي أدبيات. المؤامرة هي أن ينصب لك الفخَّ من كنت تعدّهم أصدقاء.

هل تصف تركيا مقتل كل جندي من جنودها بأنه مؤامرة؟ لا. إذن، فكما لا يستطيع حزب العمال الكردستاني أن يصف مقتل كل مقاتل من مقاتليه بأنه مؤامرة، فإن ما حلّ بزعيمه يقع ضمن هذا الإطار أيضًا.

بل أكثر من ذلك، ففي نهاية المطاف نفّذ أوجلان جميع مطالب الدولة، وأهان الكرد بلغة الإنكار والتحقير التي تتبناها الأيديولوجيا الرسمية للدولة.

ينبغي مساءلة المسوّغ الذي يُطلَق بموجبه على نقل أوجلان من كينيا إلى تركيا اسم «المؤامرة الدولية». فالكفاح المسلح الذي خاضه حزب العمال الكردستاني بقيادة عبد الله أوجلان منذ عام 1984 داخل تركيا وعبر الحدود، أدى إلى سقوط عشرات الآلاف من الضحايا؛ ولم يخض الحزب وزعيمه كفاحًا يتوافق مع القانون الدولي. وقد تحوّل إلى بنية ذات ميول شيوعية، يغلب عليها الطابع الأيديولوجي، وتقوم على عبادة الزعيم والعمى الأيديولوجي.

وطبّق المنهجية نفسها في أوروبا أيضًا. فأعمال العنف المفرط الخالية من أي دبلوماسية مهّدت الطريق لتصنيف التنظيم منظمةً إرهابية من قبل الولايات المتحدة (منذ عام 1997) ودول الاتحاد الأوروبي ودول كثيرة أخرى. وأراد أوجلان، الذي عاش سنوات طويلة في سوريا في كنف الراحة التي وفّرتها له المخابرات، أن يأتي إلى أوروبا؛ فسعى إلى اللجوء السياسي في بلدان مثل إيطاليا وروسيا واليونان، وهي بلدان أدرجت الحزب على قوائم الإرهاب أو كانت حساسة تجاه هذه القوائم؛ ورُفضت هذه الطلبات إلى حد كبير.

إن سعيه إلى أن يصبح لاجئًا مع علمه بأن طلبه سيُرفض أمرٌ جدّي يستحق المساءلة. ففي هذه المرحلة، شكّل تزامنُ عنف التنظيم ضد كرد الجنوب، وفقدانِه الشرعية الدولية بسبب أعمال العنف العمياء والعبثية التي مارسها في شؤونه الداخلية وفي الخارج، مع سعيه إلى اللجوء، التناقضَ الكامن في أساس ادعاءات «المؤامرة»: فتعاون الدول، بوصفه نتيجة طبيعية للإدراج على قوائم الإرهاب، كان أوجلان نفسه قد مهّد له أصلًا.

فعلى سبيل المثال، وكأن العنف الذي مارسه في ألمانيا لم يكن كافيًا، هدّد ألمانيا بالعنف على شاشة قناة «ميد تي في». إن هذا العقل لا يمكن أن يكون عقلًا يدافع عن مصالح الأمة الكردية، كما أنه عقل لا يعرف موازين القوى في العالم. ثم تريد أن تصبح لاجئًا في هذا البلد، وبعد ذلك لا يُسمّى هذا مؤامرة دولية. وإن كانت هذه مؤامرة، فهي من صنع يديه.

أيّ استراتيجية هذه، أن يعيش شخصٌ تسبّب في إدراج نفسه وتنظيمه على قوائم الإرهاب في دول كثيرة، لا إلى جانب رفاقه الذين يقاتلون في الجبال، بل في فيلات ذات مسابح في سوريا، ثم يتجه إلى أوروبا على أمل اللجوء؟ لماذا يريد أن يصبح لاجئًا في أوروبا لا أن يمضي إلى الجبل الحر؟ أهذا عقل أم حماقة، أم توجيه من الآخرين، أم انعدام وعي؟

وفي حين توجد في أوروبا قضايا تتعلق بقتل العشرات من رفاقه، فإن توقّع شخصٍ يُحمَّل مسؤولية تلك الجرائم أن ينال صفة اللاجئ متجاهلًا القانون الأوروبي، إما أنه انعدام وعي كبير، وإما أن المحيطين به دفعوه إلى هناك للتخلص من استبداده.

فلماذا تكون هذه مؤامرة دولية إذن؟ أي هل كانت أمم كثيرة صديقة له ونحن لا نعلم؟ هل كانت قد قطعت له وعدًا؟ لا. أما قوله في الطائرة «أمي تركية» والموقف الذي أبداه بعد ذلك فمعروفان، اندماج تام في التركية… ثم كم يبلغ عدد الكرد الذين فقدوا حياتهم في الهجمات التي نظّمها أو وافق عليها؟ ألا يُعدّ هذا مؤامرة؟

إذا كان زعيمٌ قد ألحق كل هذا الضرر بأمته، فلماذا لا يُناقَش ما إذا كان هو نفسه المتآمر الحقيقي؟ ولإطلاق وصف «المؤامرة» على الاختطاف أو الاعتقال حدٌّ وتعريف أيضًا. ففي الصراع السياسي العسكري، يُعدّ القتل أو الاعتقال أو التسليم أمورًا ممكنة وكثيرة الحدوث. أما مصطلح «المؤامرة» فيشير في الغالب إلى الإيقاع المتعمّد في الفخ على يد أشخاص موثوق بهم. بمن كان أوجلان يثق؟

كان يقول إنه يعادي الغرب أو الولايات المتحدة أو إسرائيل؛ أو أنه كان يُستخدم أداةً في أيديهم.

ومن الواضح أنه، بدلًا من إلحاق ضرر مباشر بهم، أدّى وظيفة تجريم الأمة الكردية. ويمكن القول إنه لا يزال اليوم يقف ضد المطالب القومية للكرد بما يخدم مصالح الدولة التركية: ترك روجآفا لبقايا داعش، والدعوات إلى الاندماج والتتريك، وحلّ الحزب وجميع مؤسساته والاعتراف رسميًا بأنها كانت «منظمة إرهابية»، ألا يُعدّ هذا أيضًا مؤامرة على حزبه؟

هل يمكن اعتبار هذه الأمور «مؤامرة» أكبر وأطول أمدًا من حادثة كينيا؟ إن هذه الأسئلة، بما يتجاوز سردية «الاختطاف»، تستدعي تقييم الممارسة السياسية لأوجلان ونتائجها بوصفها مؤامرة أوسع.