Tasarımcı ve Kürt geleneksel giyim kültür elçisi Lara Dizeyi, Louis Vuitton’un son koleksiyonundaki bir parçanın Kürt motifleriyle çarpıcı benzerliği üzerine 22 Eylül 2026’da bir açıklama yaptı. Dizeyi, Kürdistan Bölgesi Kültür Bakanlığı’nın resmi düzeyde devreye girerek marka ile doğrudan diyaloğa geçmesini istedi.

Dizeyi, kültürel mirasın korunması, tanıtılması ve belgelenmesinin devlet kurumlarının sorumluluğunda olduğunu vurguladı ve bakanlığın atılacak adımları kamuoyu ile paylaşması gerektiğini belirtti. Geleneksel motiflerin yasal korumasının hassas ve karmaşık bir alan olduğuna işaret ederek, hukuk ve kültür mirası uzmanlarıyla iş birliği yapılmasını önerdi.

Tasarımcı, ilk ve en kritik adımın Louis Vuitton ile resmi temas kanallarını açmak olduğunu söyleyerek, "Bakanlık, Louis Vuitton ile resmi temas kurmalı; söz konusu kültürel mirasa ait tarihi bilgi ve belgeleri kendilerine sunarak bu belirgin benzerlik ve tasarımın arkasındaki yaratıcı süreç hakkında resmi bir açıklama talep etmelidir" ifadesini kullandı. İlham almak ile kültürel mirası kaynaksız kullanmak arasındaki ince çizgiyi vurguladı.

Dizeyi, bu gelişmenin ticari marka, telif hakkı, tasarım tescili ve coğrafi işaret gibi fikri mülkiyet mekanizmalarının ivedilikle işletilmesiyle uzun vadeli bir kazanıma dönüştürülmesi gerektiğini ekledi.

Kaynak: Kurdistan24

Sêwirîner û balyoza çanda cilûbergên kevneşopî yên kurdî Lara Dizeyî, piştî ku di koleksiyona dawî ya Louis Vuittonê de parçeyek gelekî dişibiya motîfên kurdî, di 22ê Îlona 2026an de daxuyaniyek da. Dizeyî daxwaz kir ku Wezareta Çandê ya Herêma Kurdistanê di asteke fermî de bibe alîkar û rasterast bi markayê re diyalogê bide destpêkirin.

Dizeyî teqez kir ku parastin, danasîn û belgekirina mîrasa çandî berpirsiyariya saziyên dewletê ye û got ku divê wezaret gavên ku wê bavêje bi raya giştî re parve bike. Wê bal kişand ser wê yekê ku parastina qanûnî ya motîfên kevneşopî mijareke hesas û aloz e, û pêşniyar kir ku bi pisporên hiqûq û mîrasa çandî re hevkarî bê kirin.

Sêwirînerê diyar kir ku gava yekem û ya herî girîng vekirina kanalên têkiliyê yên fermî bi Louis Vuittonê re ye û got: "Divê Wezaret bi Louis Vuittonê re têkiliyeke fermî deyne; zanyarî û belgeyên dîrokî yên aîdî vê mîrasa çandî pêşkêşî wan bike û ji bo vê şibandina diyar û pêvajoya afirîneriyê ya li pişta vê sêwiranê, daxwaza daxuyaniyeke fermî bike." Wê bal kişand ser xêza zirav a di navbera îlhamsendinê û bikaranîna mîrasa çandî ya bê çavkanî de.

Dizeyî her wiha anî ziman ku divê ev geşedan bi rêya mekanîzmayên mulkiyeta fikrî yên wekî markaya bazirganî, mafê telîfê, tomarkirina sêwiranê û nîşana erdnîgarî, di demeke kurt de bibe destkeftiyeke demdirêj.

Çavkanî: Kurdistan24

دیزاینەر و باڵیۆزی فەرهەنگیی جلوبەرگی نەریتیی کوردی، لارا دزەیی، لە ٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢٦دا لێدوانێکی دا لەبارەی چوونیەکییەکی سەرسوڕهێنەری نێوان پارچەیەک لە کۆتا کۆمەڵەی لویس ڤیتۆن و نەخشە کوردییەکان. دزەیی داوای کرد وەزارەتی ڕۆشنبیریی هەرێمی کوردستان لە ئاستی فەرمیدا بێتە سەر هێڵ و دیالۆگی ڕاستەوخۆ لەگەڵ ئەو براندەدا بباتە پێشەوە.

دزەیی جەختی لەوە کردەوە کە پاراستن، ناساندن و بەڵگەدارکردنی کەلەپووری فەرهەنگی لە ئەستۆی دامەزراوە حکومییەکاندا دەستنیشان کراوە و گوتیشی دەبێت وەزارەت ئەو هەنگاوانەی دەینێت لەگەڵ ڕای گشتیدا بەش بکات. ئاماژەی بەوەش کرد کە پاراستنی یاسایی نەخشە نەریتییەکان بابەتێکی هەستیار و ئاڵۆزە، و پێشنیاری کرد هاوکاری لەگەڵ پسپۆڕانی یاسا و کەلەپووری فەرهەنگیدا بکرێت.

دیزاینەرەکە ئاماژەی بەوە دا کە یەکەم و گرنگترین هەنگاو بریتییە لە کردنی کەناڵەکانی پەیوەندیی فەرمی لەگەڵ لویس ڤیتۆن و گوتی: "دەبێت وەزارەت پەیوەندیی فەرمی لەگەڵ لویس ڤیتۆن دروست بکات؛ زانیاری و بەڵگەنامە مێژووییەکانی تایبەت بەم کەلەپوورە فەرهەنگییەیان پێشکەش بکات و داوای ڕوونکردنەوەیەکی فەرمی بکات دەربارەی ئەم چوونیەکییە دیارە و پرۆسەی داهێنەرانەی پشت دیزاینەکە." هەروەها جەختی لە سنوورە باریکەکەی نێوان ئیلهاموەرگرتن و بەکارهێنانی کەلەپووری فەرهەنگی بێ ئاماژەدان بە سەرچاوە کردەوە.

دزەیی ئەوەشی بۆ زیاد کرد کە دەبێت ئەم پێشهاتە لە ڕێگەی کاراکردنی بەپەلەی میکانیزمەکانی دارایی فکری وەک نیشانەی بازرگانی، مافی لەبەرگرتنەوە، تۆمارکردنی دیزاین و نیشانەی جوگرافی، بگوڕدرێت بۆ دەستکەوتێکی درێژخایەن.

سەرچاوە: Kurdistan24

Designer and ambassador of Kurdish traditional dress culture Lara Dizeyi issued a statement on September 22, 2026, after noting a striking similarity between a piece in Louis Vuitton’s latest collection and Kurdish motifs. Dizeyi called for the Kurdistan Regional Ministry of Culture to intervene at an official level and open a direct dialogue with the brand.

Dizeyi emphasized that the protection, promotion and documentation of cultural heritage is the responsibility of state institutions and said the ministry should inform the public about any steps it takes. She noted that legal protection of traditional motifs is a sensitive and complex field and recommended cooperation with legal and cultural‑heritage experts.

The designer said the first and most critical step is to open official channels of contact with Louis Vuitton, stating, “The ministry must establish formal communication with Louis Vuitton, provide them with historical information and documentation related to the cultural heritage, and request an official explanation of the creative process behind this evident similarity and design.” She highlighted the fine line between drawing inspiration and exploiting cultural heritage without source.

Dizeyi added that the episode should be turned into a long‑term gain by promptly employing intellectual‑property mechanisms such as trademark, copyright, design registration and geographical indication.

Source: Kurdistan24

طراح و سفیر فرهنگ پوشاک سنتی کردی، لارا دیزئی، در تاریخ ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶ بیانیه‌ای در خصوص شباهت چشمگیر یک قطعه از آخرین مجموعهٔ لوئی ویتون با موتیف‌های کردی صادر کرد. دیزئی خواست که وزارت فرهنگ منطقهٔ کردستان به‌صورت رسمی وارد عمل شده و مستقیماً با این برند وارد گفت‌وگو شود.

دیزئی تأکید کرد که حفاظت، ترویج و مستندسازی میراث فرهنگی بر عهدهٔ نهادهای دولتی است و باید وزارتخانهٔ مربوطه گام‌های پیش رو را با عموم مردم به اشتراک بگذارد. او اشاره کرد که حفاظت قانونی از موتیف‌های سنتی حوزه‌ای حساس و پیچیده است و پیشنهاد کرد با کارشناسان حقوقی و متخصصان میراث فرهنگی همکاری شود.

طراح گفت که اولین و مهم‌ترین گام، باز کردن کانال‌های رسمی ارتباط با لوئی ویتون است و اظهار داشت: «وزارت باید با لوئی ویتون تماس رسمی برقرار کند؛ اطلاعات و اسناد تاریخی مربوط به این میراث فرهنگی را به آن‌ها ارائه دهد و درخواست توضیح رسمی دربارهٔ این شباهت واضح و فرایند خلاقانهٔ پشت طراحی کند». او خط ریز بین الهام‌گیری و استفادهٔ بدون منبع از میراث فرهنگی را برجسته کرد.

دیزئی افزود که این پیشرفت باید با به‌کارگیری سریع سازوکارهای مالکیت فکری همچون علامت تجاری، حق تکثیر، ثبت طراحی و نشان جغرافیایی به یک دستاورد بلندمدت تبدیل شود.

منبع: Kurdistan24

المصممة وسفيرة ثقافة اللباس التقليدي الكردي لارا ديزيي، أدلت بتصريح في 22 سبتمبر 2026 حول التشابه اللافت بين أحد قطع مجموعة لويس فويتون الأخيرة والزخارف الكردية. وأعربت ديزيي عن رغبتها في أن تتدخل وزارة الثقافة في إقليم كردستان على المستوى الرسمي لتباشر حوارًا مباشرًا مع العلامة التجارية.

أكدت ديزيي أن حماية التراث الثقافي وتعريفه وتوثيقه تقع على عاتق المؤسسات الحكومية، وأشارت إلى ضرورة إبلاغ الوزارة للجمهور بالخطوات التي ستتخذها. ولاحظت أن الحماية القانونية للزخارف التقليدية مجال حساس ومعقد، واقترحت التعاون مع خبراء القانون والتراث الثقافي.

قالت المصممة إن الخطوة الأولى والأهم هي فتح قنوات اتصال رسمية مع لويس فويتون، مضيفةً: «يجب على الوزارة إقامة حوار رسمي مع لويس فويتون؛ وتزويده بالمعلومات والوثائق التاريخية المتعلقة بهذا التراث الثقافي، ومطالبة العلامة بتقديم بيان رسمي حول العملية الإبداعية التي أدت إلى هذا التشابه الواضح في التصميم». وأكدت على الخط الرفيع بين الاستلهام من التراث والاستخدام غير المشروع له.

وأضافت ديزيي أن هذا التطور يجب أن يتحول إلى مكسب طويل الأجل من خلال تفعيل آليات الملكية الفكرية مثل العلامات التجارية وحقوق النشر وتسجيل التصميم والتمييز الجغرافي بسرعة.

المصدر: Kurdistan24